4 - از محمّد بن عبداللَّه قمّى آمده است كه گفت : از ابوالحسن الرضا عليه السلام پيرامون مردى پرسيدم كه به او پول يك حجّ را مىدهند تا از سوى كسى حجّ گزارد و او نيز بر خود تنگ نمىگيرد ، ولى با اين حال مقدارى از هزينه حجّ باقى مىماند ، آيا اين باقيمانده را به صاحبش باز مىگرداند و يا نه ؟ حضرت فرمود :
« لَا ، هِي لَهُ » « 1 » .
« نه ، اين از آنِ اوست . »
تفصيل احكام :
1 - نيابت در حجِ واجب و مستحبّ از سوى مرده ، و از سوى زنده در حجّ مستحبّى مطلقاً ( در صورت توانايى و عدم توانايى ) جايز است ، و در حجّ واجب در صورتى شخص زنده مىتواند نايب گيرد كه نتواند بدلائلى همچون پيرى و يا بيماريى كه به بهبودى آن اميدى نيست به اعمال حجّ بپردازد .
2 - در نايب امور زير شرط است :
اوّل - بلوغ بنابر احوط .
دوم - عقل .
سوم - ايمان ( صحّت مذهب ) .
هامش
( 1 ) - وسائل الشّيعه ، ج 8 ، ابواب النيابة في الحجّ ، ص 126 ، باب 10 ، حديث 2 .