2 . مسجد حُدَيبيَه / رِضْوان / آل شُمَيْسى
پيامبرخدا صلى الله عليه و آله در ذىقعدهء سال ششم هجرت ، همراه گروهى از مسلمانان ، براى انجام فريضهء حج ، از مدينه خارج شدند و پس از پوشيدن احرام در ذو الحليفه ، با هفتاد شتر ، براى قربانى راهى مكه شدند . در ميان راه ، كفار قريش به هراس افتاده و با اعزام سپاهيانى مسلّح ، تصميم گرفتند تا از ورود آن حضرت به مكه جلوگيرى كنند . با اينكه پيامبر صلى الله عليه و آله به نمايندگان مشركان اطمينان دادند كه قصد جنگ ندارند و تنها براى انجام حج آمدهاند ، ليكن آنان نپذيرفتند و آن حضرت را تهديد كردند و مانع ورود مسلمانان به مكه شدند . پيامبر صلى الله عليه و آله عثمان بن عفان را به عنوان نمايندهء خود براى گفتگو با سران مكه فرستاد اماتا سهروز از وىخبرى نشد ومسلمانان گمان كردندكه كفار قريش او را كشتهاند . چون صحابه به نيّات مشركان واقف نبودند ، در كنار درختى به نام « سمره » تا پاى جان با پيامبر صلى الله عليه و آله پيمانبستند . پيامبر صلى الله عليه و آله فرمودند : « هيچ يك از كسانى كه در كنار اين درخت با من پيمان بستند به آتش جهنم نخواهند سوخت » . در اين هنگام خداوند نيز با نزول آياتى بر پيمان مسلمانان صحّه گذاشت و از كسانى كه در آن حضور داشتند ، اظهار رضايت كرد :
لَقَدْ رَضِىَ اللَّهُ عَنْ الْمُؤْمِنِينَ إِذْ يُبَايِعُونَكَ تَحْتَ الشَّجَرَةِ . . . . « 1 »
بدين سبب بود كه اين پيمان « بيعت رضوان » نام يافت . سرانجام قريش وقتى اطمينان يافت كه پيامبر صلى الله عليه و آله قصد درگيرى ندارد ، به نمايندگى سهيل بن عمرو و عمرو بن عاص با آن حضرت پيمان صلحى بستند ؛ بدان شرط كه امسال بازگردند و در سال ديگر براى انجام حج به مكّه بيايند ؛ لذا پيامبر صلى الله عليه و آله و همراهان ايشان نيز بناچار شتران را قربانى كرده و پس از آن كه سرهاى خود را تراشيدند ، به مدينه بازگشتند . « 2 »
هامش
( 1 ) فتح : 18 .
( 2 ) فاكهى ، همان ، ج 4 ، صص 74 و 75