نگشته است ؟ آيا مالك شدن انسان ، انسان را زشت نيست ؟ آيا خريدوفروش انسانها مانند خريدوفروش حيوانها جايز است ؟ اگر اسلام با برده گرفتن و بردهفروشى مبارزه كرده است به چه نحوى و به چه ترتيبى بوده است ؟ .
اينها و مسائل ديگرى از اين قبيل در كتابهايى كه در مسألهء بردگى بحث كردهاند مطرح است و كاملًا جواب داده شده است .
نظرى به آيات كريمه :
در كفارهء قتل مىفرمايد :
« وَ ما كانَ لِمُؤْمِنٍ أَنْ يَقْتُلَ مُؤْمِناً إِلَّا خَطَأً وَ مَنْ قَتَلَ مُؤْمِناً خَطَأً فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ
. . .
فَإِنْ كانَ مِنْ قَوْمٍ عَدُوٍّ لَكُمْ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ وَ إِنْ كانَ مِنْ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَهُمْ مِيثاقٌ فَدِيَةٌ مُسَلَّمَةٌ إِلى أَهْلِهِ وَ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ . . . » .
« 1 »
ترجمه : نبايد مؤمن ، مؤمنى را بكشد مگر اينكه از روى خطا باشد و هر كسى مؤمنى را از روى خطا بكشد پس بايد يك بردهء مؤمن را آزاد كند . . . پس اگر ( مقتول ) از گروه دشمن شما باشد و خود ( مقتول ) مؤمن باشد پس بايد يك برده آزاد كند و اگر از گروهى است كه ميان آنها و شما ( مسلمانان ) پيمانى هست پس ديه بايد به خانوادهاش تسليم نماييد و يك بردهء مؤمن را آزاد كنيد .
در كفاره ظهار « 2 » مىفرمايد :
« وَ الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْ نِسائِهِمْ ثُمَّ يَعُودُونَ لِما قالُوا فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ . . . » .
« 3 »
ترجمه : آنان كه با زنهاى خود ظهار مىكنند سپس بر مىگردند براى آنچه گفته بودند ( بايد ) يك برده آزاد نمايند .
و در كفارهء يمين مىفرمايد :
« فَكَفَّارَتُهُ إِطْعامُ عَشَرَةِ مَساكِينَ مِنْ أَوْسَطِ ما تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ » .
« 4 »
ترجمه : پس كفارهء او ( يعنى قسم خود را شكستن ) « 5 » غذا دادن به ده نفر مسكين است از حد
هامش
( 1 ) - سورهء نساء ، آيهء 92 .
( 2 ) - ظهار اين است كه مرد به زن خود بگويد : « انت على كظهر امى » و در اين صورت زن بر او حرام مىشود و تفصيل واقعه در باب ظهار ذكر شده است .
( 3 ) - سورهء مجادله ، آيهء 3 .
( 4 ) - سورهء مائده ، آيهء 89 .
( 5 ) - اگر قسم بخورد به نام اللّه و بعدها مخالفت كند بايد كفاره بدهد به باب ايمان و نذور در فقه مراجعه شود .