جهت كمتر به خدمت أئمه عليهم السلام مىرسيدند و أحاديث فرا نمىگرفتند ، تا زمان حضرت امام محمد باقر و امام جعفر صادق عليهما السلام ، كه ملاعين بنى اميه منقرض شدند و هنوز خلفاى بنى عباس استقلال تمام بهم نرسانيده بودند ، و تقيه بسيار كم بود ، و شيعيان و مواليان بسيار به خدمت آن دو بزرگوار مىرسيدند و أحاديث فرا مىگرفتند ، و چهار صد كتاب حديث نوشته شد كه مشهور به چهار صد أصل است .
و در اعصار بعد به سبب عدم اعتناء مردم به ضبط أحاديث و رغبت ايشان به علوم حكمى و أقوال فلاسفه بسيارى از چهار صد أصل تلف شده بود ، لهذا آن مرحوم سعى بليغ در ضبط و بهم رسانيدن چهارصد اصل نموده تا آنكه دويست و كسرى از آن جمله را بهم رسانيد ، و از راه آنكه مبادا باز به طريق سابق تلف شود ، مجموع را در اين كتاب جمع نمود ، و مشكلات أحاديث را در بيان همگى توضيح نمود ، و اين كتاب مشتمل است بر بيست و پنج مجلد ، و از آن جمله شانزده مجلد آن كتاب به اتمام رسيده است .
أول : جلد عقل و علم ، و آن دوازده هزار بيت است .
دويم : جلد توحيد ، و آن شانزده هزار بيت است .
سيم : جلد عدل و معاد ، و آن سى هزار بيت است .
چهارم : احتجاجات ، و آن شانزده هزار بيت است .
پنجم : تاريخ أحوال حضرت آدم عليه السلام تا پيغمبر ما صلى اللّه عليه و آله ، و آن چهل هزار بيت است .
ششم : تاريخ أحوال پيغمبر ما صلى اللّه عليه و آله ، و آن شصت و هفت هزار بيت است .
بيست و پنج رساله فارسى (فارسى) — صفحة 634
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٦٣٤