واسطهء دورى منازل و نبودن راههاى ارتباط ، خواستههاى خود را به وسيلهء آن اجتماع جامه عمل مىپوشاندند و امور زندگانى و حوائج ساليانه و كارهاى خويش را انجام مىدادند و از گفتهء آنها چنين آوردهاند :
« چه وعده گاه خوبى است هنگام حج و چه زيارتگاه نيكويى است كعبه »
و از آنچه اخيراً يادآور شديم پاسخ اين گفتار آشكار مىشود :
رازهايى كه در اين رساله شرح داده شد و دقايقى كه روشن گشت مصالح حجى است كه ركنى از اركان دين مبين اسلام ، و وسيله افاضهء رحمت و نعمت بر مسلمين به بهترين نظام است ، و البته حج در اسلام مانند ساير احكام حضرت خير الانام داراى اسرارى است كه به عدد نمىآيد و شمرده نمىشود ، و ليكن فايدهء عمل حج كه در زمان جاهليت مرسوم مردم عرب بود چه بود ؟
فلسفه و اسرار حج (فارسى) — صفحة 131
مساهمون: شيخ محمد امامى خونسارى
ص١٣١