واجبهء الهى و پرداخت آن به مستحقين مسامحه و سهل انگارى كردهاند ، هنگامى كه حج بر ايشان واجب شد و انجام اين واجب را قصد كردند اموال خود را پاك مىكنند و هر چه از حقوق مالى بر آنان واجب باشد محاسبه كرده و خواهند پرداخت و سپس عازم حج مىشوند .
بيشتر حجگزاران از كسانى هستند كه خداوند سبحان گشايشى در روزى به آنان كرامت فرموده ، به حجاز مىرسند در حالى كه مقدار زيادى ثروت كه نمىتوان آن را ناچيز شمرد با ايشان است ، در مخارج به خود سختگيرى نمىكنند ، در شهرهاى مختلف اسلامى از خريد اجناس مختلف به عنوان سوغاتى دريغ نمىورزند ، بنابراين اهالى آن شهرستانها از فروشنده و خريدار و نويسنده و واسطه و مسكين و باربر ، فايدهء بسيارى از توانگرى مسلمانان به ايشان خواهد رسيد ، و در نتيجه خير و گشايشى به نيازمندان از اهل اسلام عايد خواهد شد .
دارندگان مشاغل و اصناف گوناگون از اهل حجاز از ارتباط خود با زائرين از گروههاى مردم مختلف جهان ، سود و فايدههاى سرشارى مىبرند ، و همين طور ايشان نيز به علت خريد و فروش امتعهاى كه قابل نقل و انتقال است از آنان استفاده مىنمايند ، و واضح است كه اين انتفاعات علاوه بر اينكه حسن تفاهم و برادرى را ميان دو دسته اهل حجاز و حاجيان متضمن است سبب استحكام ارتباط اهل حجاز با كشورهاى اسلامى و بهبود وضع
فلسفه و اسرار حج (فارسى) — صفحة 129
مساهمون: شيخ محمد امامى خونسارى
ص١٢٩