عقل روشن ، كاوشگرانه از اين مقدمات پردههاى جهالت را بر طرف سازيم ، چون :
« انظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الآياتِ لَعَلَّهُمْ يَفْقَهُونَ » . « 1 »
« بنگر چگونه نشانههاى ( حقيقت را ) گوناگون بيان مىكنيم ، شايد به خوبى بفهمند » و نيز :
« فَصَّلْنا الْآياتِ لقومٍ يَفْقَهُونَ » . « 2 »
« محققاً نشانههاى حق را بهگونهاى روشن بازگو كردهايم ، براى گروهى كه مىفهمند . »
اين آيات و آياتى ديگر ، براى « فقه » و تفقه شايسته ، خودكفايى و خودرأيى را از ميان برده ، بررسى نظرات و دريافتهاى ديگران را در مسير يافتن حقيقت ، تكليفى همگانى دانسته - جز براى معصومان عليهم السلام كه دانستههاى شرعى آنها الهامى است ، و نيز زمرهى پويندگانِ جمعىِ حقيقت را در آيهى « زُمَرْ » برشمرده كه :
« وَالَّذينَ اجْتَنَبُواالطَّاغُوتَ أنْ يَعْبُدُوها وَ انابُوا إلىَاللَّه فَبَشِّرْ عِبادِ . الَّذينَ يَسْتَمِعُونَالْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أحْسَنَهُ أولئِكَالّذينَ هَداهُمُاللَّه وَأولئكَ هُمْ أولوُالْبابُ » . « 3 »
« و كسانى كه دورى گزيدند از « طاغوت » : طغيانگر كه او را بپرستند و بهسوى خدا رهنمون شدند پس بشارت ده بندگان مرا . آنانكه مىشنوند گفته را ، پس از بهترينش پيروى مىكنند ، اينانند كه پروردگارشان هدايت كرده و هم اينانند انديشمندان . » كه ديگران طبعاً گمراه و بىانديشهاند .
سخن خوب در راستاى شريعت الهى تنها همان است كه به خوبى از
هامش
( 1 ) - سورهى انعام ، آيهى 65 .
( 2 ) - سورهى انعام ، آيهى 98
( 3 ) - سورهى الزّمر ، آيهى 18 .