او حرجى است و نه زيانآور ، بهتر است كه در وطنش روزهدار باشد ، ولى جوانى نيرومند به مجرّد اينكه چند كيلومتر از قرارگاهش دور شود ، و هرگز حرج و عسر و زيانى براى او وجود نداشته باشد ، روزه بر او حرام است ! در حالى كه فقط مرض و سفرى كه روزهاش عسر و زيانآور باشد حرام است ، چنانكه « وَانْ كُنْتُمْ مَرْضى أوْ عَلى سَفَرٍ . . . فَلَمْ تَجدُوا ماءَ فَتَيَمَّوُا صَعيداً طَيِّباً » « 1 » تنها بر مبناى « لَمْ تَجِدُوا ماءً » بايد تيممم كرد ، و همچنين نيافتنِ آب در مرضى زيانبار ، استعمالِ آب در حال مرض است ، و در سفر نيافتن آب .
مسألهى 26 - به موجب نص قرآن تنها خوردن ، آشاميدن و عمل جنسى روزه را باطل مىكند ، و دود ، اگرچه حرام است ولى چون خوردنى و آشاميدنى نيست ، روزه را باطل نمىكند .
مسألهى 27 : ماندن بر حال جنابت - و مانند آن تا هنگام اذان صبح هرگز مانعى ندارد كه « فَالْآنَ بشِرُ وهُنَّ . . . وَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُالْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَالْخَيْطِالْأسْوَدِ مِنَالْفَجْرِ » « 2 » و چنانكه خوردن و آشاميدن تا لحظهاى پيش از « فجر » جائز است ، عمل جنسى نيز چنان است كه در اين صورت هرگز وقتى براى غسل جنابت پيش از فجر باقى نمىماند ، چنانكه به روايت ائمه عليهم السلام و ديگران - پيمبر بزرگوار گاهگاهى عمداً با حالت جنابت تا فجر صادق مىماند ، و روايات ديگر هم متناقض و مخالفش با اين حكم بر خلاف نص قرآن مىباشد .
مسألهى 28 - آغاز روزه طلوع فجر صادق و پايانش ابتداى شب
هامش
( 1 ) - سورهى مائده ، آيهى 6 .
( 2 ) - سورهى بقره ، آيهى 187