همايى « 1 » و . . . .
استاد همايى گفته است :
حسن ، پس نجل پاك او سمّى شيخ انصارى * كه از نور كرامت گشت تابان ، كوكبِ فالش
غريق رحمت حق باد كز نقل روايتها * مرا خط اجازت داد ، طبع مفضالش « 2 »
فرزندان
حاج شيخ مرتضى داراى پنج پسر و چهار دختر بود . اندكى از شرححال فرزندان و خاندان دانشمند او چنين است :
1 . آية اللَّه ميرزا محمود آشتيانى ( 1304 ق - 1359 ش )
از آقا مير شهاب نيريزى ، آقا ميرزا هاشم اشكورى و آقا ميرزا حسن كرمانشاهى در حكمت و از حضرات آيات ميرزا حسين نائينى ، آقا ضياء الدين عراقى ، شيخ محمّد على كاظمى و شيخ موسى خوانسارى و حاج شيخ عبدالكريم حائرى يزدى فقه و اصول را به كمال فرا گرفت .
تقريرات حاج شيخ عبدالكريم حائرى در الصلاة ، النكاح ، و همچنين درر الفوائد از او ، به چاپ رسيده است . « 3 »
2 . استاد اسماعيل آشتيانى ( 1271 - 1349 ش )
شاعر ، اديب و نقاش برجستهء معاصر و معروفترين شاگرد كمال الملك فرزند ديگر شيخ مرتضى است . از او آثارى در نظم و نثر و همچنين تابلوهاى نقاشى زيادى باقى مانده است . « 4 »
فرزند ديگر حاج شيخ مرتضى ، ميرزا ابراهيم ( د 1368 ش ) نمايندهء دورهء چهارم
هامش
( 1 ) . مكارم الآثار ، ج 7 ، ص 2342 و 2344 .
( 2 ) . ديوان سنا ، ص 170 .
( 3 ) . ن . ك : شميم روحانى ، ص 163 - 168 .
( 4 ) . همان ، ص 168 - 174 .