درآمد
در طول قرون و اعصارى كه از پى هم آمدهاند و تاريخ بلند بشريت را ساختهاند ، بسيار مردمان بزرگ و دانشمند بودهاند كه گردونهء زمان نامى از آنها براى آيندگان بر جاى نگذاشته است و گاهى به هيچ روى آنان را نمىشناسيم و نمىتوانيم مقام و موقعيت ايشان را بفهميم . اگر چه سدههاى يازدهم و دوازدهم از زمانهء ما چندان دور نيست و روزگار علم و فضل و قلم بوده است ، ولى باز هم در پهناى زمان نام و رسم بسيارى از فضلاى اين روزگار درهم پيچيده و به تاريكىِ تاريخ پيوسته است .
يكى از چندين فائدهء احياء ميراث بازمانده از گذشته ، شناساندن و معرفى مؤلفان و اثر آفرينانِ صفحات علم و دانش است . زدودن غبار گمنامى و باز پس زدن پردهء غربت از نامِ دانشمندى فرزانه و يا كاتب و ناسخى كه صدها سال قبل قلم مىزده است ، بىگمان برگى از تدوين كتاب سترگ تاريخ علم اين سرزمين است .
مؤلف
مطيع بن محمود از فضلا و حديث پژوهان سدهء يازدهم هجرى است . اطلاع اندك ما از وى فقط محدود به همين رسالهاى است ، كه از وى در دست داريم .
مؤلف در اين رساله از چندين نفر از عالمان روزگار خود به تجليل نام برده است .
عبارتهاى او دربارهء ايشان چنين است :
1 . قال شيخي و استادي و من عليه في العلوم الدينية اعتمادي و إليه في الأخبار استنادي الشيخ محمّد العاملي الشهير بالحرّ - ايّده اللَّه تعالى - حين قرآءتى عليه .