ماهيچههاى دست و پا استحكام يافته و قوّت بيشترى گرفته و كمى به حركت مىافتد .
دوران ماه چهارم : در اين موقع ، طول طفل به پانزده تا بيست سانتىمتر مىرسد و اين اندازه ، مساوىِ نصفِ قدّ نوزاد به هنگام تولّد است ، از آن به بعد رشدش به تدريج كاسته مىشود .
در ماه چهارم ، جنين هنوز به يك انسان كوچولو نمىماند ، بلكه موجودى است كه سرى بسيار بزرگ و بالا تنهاى خيلى پهن و پاهاى كوتاه دارد .
طفل در دو ماهگى ، سرش به اندازهء نصف قد ، در سه الى پنج ماهگى به ثلث ، موقع ولادت به ربع و زمان بلوغ مساوى يك دهم طول قد مىگردد .
با وجود اين ، جنين چهار ماهه خالى از لطف و زيبايى نيست ، سر و پشت او تقريباً افراشته و شباهت به نوزاد معمولى دارد ، صورتش پهن ، ولى داراى تناسب است ، چشمها به خوبى معلوم است ، دستها و پاها برجسته و نمايان ، انگشتهاى دست و پا ، چاق و معمولًا انگشتهاى دست تا شده مىباشد ، در انتهاى انگشتها طرح شيارهاى پوست پيداست .
ناگفته نماند وضع و شكل خطوط شيارهاى پوست بدن تمام ابناى بشر به قدرت بىنهايت ذات احديّت با يكديگر متفاوت و حتى دو فرد آدمى ، شيارهاى پوست آنها همسان نيست ، بالاخره در ماه چهارم آن موجود كوچك داراى مشخصات ممتازهاى است كه محو شدنى نيست .
پوست بدن در اين موقع چروك دار و رنگ آن قرمز تند است ، سرخى پوست بدين جهت است كه خون صاف و رقيق و شفاف در رگهاى بدن جريان دارد و بايد متذكّر شد كه جنين قبل از ماه ششم ، بدنش عارى از پيه و چربى است .
جنين كه از آغاز حاملگى مادر تا ماه چهارم ساكت و آرام بود از اين به بعد تكان مىخورد و حركتش بيشتر مىشود و دست و پاهاى خود را باز و بسته مىنمايد .
عرفان اسلامى ( شرح مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة المنسوب للإمام الصادق ع) (فارسى) — صفحة 344
مساهمون: شيخ حسين انصاريان
ص٣٤٤