الْفَضْلُ انَّكَ اذا قَدَرْتَ عَفَوْتَ . « 1 »
فضل و فضيلت به اين است كه هرگاه قدرت يافتى اقدام به گذشت كنى .
تَحَلُّوا بِالْأَخْذِ بِالْفَضْلِ ، وَ الْكَفِّ عَنِ الْبَغْىِ ، وَالْعَمَلِ بِالْحَقِّ ، وَ الْانْصافِ مِنَ النَّفْسِ ، وَاجْتِنابِ الْفَسادِ ، وَ اصْلاحِ الْمَعادِ . « 2 »
با در پيش گرفتن فضيلت و خوددارى از ستم و زورگويى و عمل به حق و انصاف به خرج دادن و دورى از فساد و آباد كردن معاد ، خود را بياراى .
امير المؤمنين على عليه السلام آنچه را كه در خطبهء متّقين به عنوان اوصاف پاكان و پرهيزكاران برشمرده از فضايل به حساب آورده است :
فَالْمُتَّقُونَ فيها هُمْ اهْلُ الْفَضائِلِ . « 3 »
پرهيزكاران در اين دنيا اهل فضائلند .
و نيز آن حضرت فرموده :
مَنْ احْسَنَ الى مَنْ اساءَ الَيْهِ فَقَدْ اخَذَ بِجَوامِعِ الْفَضْلِ . « 4 »
هر كس خوبى كند با كسى كه به او بدى كرده ، چنگ به تمام فضيلت زده است .
كُنْ عَفُوّاً فِى قُدْرَتِكَ ، جَواداً فِى عُسْرَتِكَ ، مُؤْثِراً مَعَ فاقَتِكَ ، يَكْمُلْ لَكَ الْفَضْلُ . « 5 »
به وقت قدرت تمام ، گذشت را داشته باش ، در زمان تنگدستى به بخشش
هامش
( 1 ) - غرر الحكم : 446 ، حديث 10207 .
( 2 ) - غرر الحكم : 317 ، حديث 7323 .
( 3 ) - نهج البلاغه : خطبهء 184 ، خطبهء همام .
( 4 ) - غرر الحكم : 388 ، حديث 8880 .
( 5 ) - غرر الحكم : 246 ، حديث 5046 .