حصر اشتراط شروط وجوب امر به معروف و نهى از منكر به وسيله فقها در چهار چيز : علم داشتن به معروف و منكر ، احتمال تأثير دادن ، اصرارِ فاعل بر مُنكر و مفسده نداشتن آن امر و نهى نيز ، ظاهر در اين مطلب ، يعنى عدم اشتراط شرط ديگرى ، مانند : " ائتمار ( عمل كردن آمر به آنچه امر مىكند ) " و " انتهاء ( ترك كردن ناهى ، آنچه را از آن نهى مىكند ) " است . « 1 »
گفتنى است كه اساساً امكان ندارد هر كسى بتواند همه معروفها را انجام دهد تا سپس به آنها ، دعوت كند . نيز نمىتوان با شرط كردن " انتهاء " ، بهانه به دست كسانى داد كه به دليل خطاى گذشته خود ، از وظيفه نهى از منكر ، دست مىشويند ، هر چند از نظر اخلاقى و نيز تأثيربخشى امر بر مخاطب ، لازم است كه فرد آمر و ناهى ، خود به گفته خود ، پايبند باشد ، امّا اين يك شرط اخلاقى است ، نه فقهى . « 2 »
هامش
( 1 ) ر . ك : جواهر الكلام : ج 21 ص 372 .
( 2 ) اين توضيح ، توسط فاضل ارجمند جناب آقاى عبدالهادى مسعودى تهيّه شده است .