امر او هستند ، در اين براى آنها كه به عقل در مىيابند عبرتهاست . »
اى هشام ! آن گاه خداوند اهل عقل را پند داده و آنها را نسبت به آخرت تشويق كرده است : ( وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا إِلَّا لَعِبٌ وَلَهْوٌ وَلَلدَّارُ الآخِرَةُ خَيْرٌ لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ) « 1 » « و زندگى دنيا چيزى جز بازپچه و لهو نيست و پرهيزگاران را سراى آخرت بهتر است . آيا به عقل نمىيابيد ؟ » ، و سپس كسانى را كه انديشه نمىكنند به عقابش تهديد مىكند ومىفرمايد :
( ثُمَّ دَمَّرْنَا الْآخَرِينَ * وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِم مُّصْبِحِينَ * وَبِاللَّيْلِ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ) « 2 » « سپس ديگران را هلاك كرديم ، شما بر آنها مىگذريد بامدادان و شامگاهان ، آيا تعقّل نمىكنيد ؟ »
اى هشام ! سپس خداوند اين حقيقت را روشن مىكند كه عقل با علم است :
( وَتِلْكَ الْأَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ وَمَا يَعْقِلُهَا إِلَّا الْعَالِمُونَ ) « 3 » .
« اين مثلها را براى مردم مىزنيم و آنها را جز دانايان در نمىيابند » ، و سپس كسانى را كه انديشه نمىكنند مذمّت كرده و مىفرمايد :
( وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَيْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا
هامش
( 1 ) - سورهء انعام ، آيهء 32 .
( 2 ) - سورهء صافّات ، آيات 136 - 138 .
( 3 ) - سورهء عنكبوت ، آيهء 43 .