را بپذيرند . از اين رو ، تبليغات ، كمترين اثرى در هدايت و سازندگى آنان ندارد و به همين دليل ، قرآن كريم ، تصريح و تأكيد مىفرمايد :
" إِنَّما يَسْتَجِيبُ الَّذِينَ يَسْمَعُونَ وَ الْمَوْتى يَبْعَثُهُمُ اللَّهُ
. « 1 »
تنها كسانى [ دعوت تو را ] اجابت مىكنند كه گوش شنوا دارند ؛ و [ امّا ] مردگان را خداوند ، برخواهد انگيخت " .
"
إِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى وَ لا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعاءَ إِذا وَلَّوْا مُدْبِرِينَ وَ ما أَنْتَ بِهادِي الْعُمْيِ عَنْ ضَلالَتِهِمْ
. « 2 »
البته تو مردگان را شنوا نمىگردانى ، و اين ندا را به كران ، چون پشت بگردانند ، نمىتوانى بشنوانى ، و راهبرِ كوران از گمراهىشان نيستى " .
و بدينسان ، كسانى كه در اثر آلودگىها به مرگ روانى مبتلا شدهاند ، نمىتوانند از تبليغات مفيد ، بهرهمند شوند .
نكته قابل تأمّل اين است كه وقتى انسان در اثر كارهاى ناشايسته به مرگ انديشه و روانْ مبتلا شد ، حقيقت را مىفهمد ؛ ولى نمىتواند بپذيرد . قرآن كريم ، درباره چنين شخصى مىگويد :
" أَ فَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ وَ أَضَلَّهُ اللَّهُ عَلى عِلْمٍ وَ خَتَمَ عَلى سَمْعِهِ وَ قَلْبِهِ وَ جَعَلَ عَلى بَصَرِهِ غِشاوَةً فَمَنْ يَهْدِيهِ مِنْ بَعْدِ اللَّهِ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ
. « 3 »
پس آيا ديدى كسى را كه هوس خويش را معبود خود قرار داده و خدا او را دانسته ، گمراه گردانيده ، و بر گوش او و دلش مُهر زده ، و بر ديدهاش پرده نهاده است ؟ آيا پس از خدا چه كسى او را هدايت خواهد كرد ؟ آيا پند نمىگيريد ؟ " هنگامى كه در اثر تراكم آلودگىها ، هوس بر انسانْ چيره گردد و به صورت بُت ، مورد پرستش وى واقع شود ، چنين انسانى ديگر قابل هدايت نيست . نه اينكه
هامش
( 1 ) . انعام ، آيه 36 .
( 2 ) . نمل ، آيه 80 و 81 .
( 3 ) . جاثيه ، آيه 23 .