14217 ) نسخه شماره : 7550 - 170 / 38
آغاز : بسمله چنين گويد فقير حقير كثير التقصير سرگشته باديه سرگردانى وگم گشته وادى نادانى المحتاج الى عفو ربه البارى عمادالدين على الشريف القارى الاسترآبادى كه چون فرمان . . . صفويه . . . مفرده در قرائت عاصم . . . مقدمه و سه باب وخاتمه . . .
انجام : مى خواند وسعرت رابه تشديد مى خواند والله اعلم بالصواب و اليه المرجع والمآب . . .
نسخ ، محمد على بن احمد بيدگلى كاشانى ، يكشنبه 3 ربيع الاول 1254 ، عناوين و نشانى ها شنگرف ، در پايان فوايدى در علم قرائت درج شدهاز جمله در ذكر قرائت حمد و نيز در بيان ضمير جمع و ادغام كبير و ادغام متقاربين و . . . ، جلد : مقوا ، عطف گالينگور قهوه اى ، 66 برگ ، 17 سطر ، 12 * 18 سم
المفصل فى صنعة الاعراب
( نحو - عربى )
زمخشرى ، محمود بن عمر ، 467 - 538 ق
المفصل ازكتب معروف علم نحو مى باشد كه زمخشرى دراول ماه رمضان سال 513 ه - شروع ودرماه محرم سال 514 ه - به اتمام رسانده است . اين كتاب را چهار قسم قرار داده : قسم اول دراسماء ، قسم دوم درافعال ، قسم سوم درحروف و قسم چهارم در مشتركات ميان اسم و فعل و حرف ( دراين قسم از اماله ، وقف ، قسم ، تخفيف همزه ، التقاء دو ساكن و نظائر اينها كه مشترك ميان هرسه يا دو تاى از اقسام كلمه مى باشد ذكر گرديده است ) . زمخشرى بعداً اين كتاب را خلاصه كرد و « الانموزج » ناميد كه جزو كتب درس حوزه به شمار مى آيد . اين كتاب مكرر در مصر ، اروپا ، هندوستان چاپ گرديده است . صاحب كشف الظنون در 2 / 488 - 490 شروح اين كتاب و چند نفر را كه به اختصار آن مبادرت نموده و يا آن را نظم بسته و يا بر شواهد آن شرح نوشته اند نام برده است .
[ آستان قدس 12 / 453 - 12 / 457 ؛ مجلس 25 / 194 ؛ كشف الظنون 2 / 1774 ؛ مرعشى 7 / 220 ؛ مشارعربى / 882 ؛ فهرست سپهسالار 2 / 398 و 5 / 630 ؛ چلبى 2 / 488 ؛ الهيات مشهد 3 / 981 ؛ التراث العربى 5 / 185 و 186 ؛ آية الله فاضل خوانسارى 1 / 128 ؛ كتابخانه جامع گوهرشاد 1 / 180 و 2 / 727 و 4 / 1975 ]
14218 ) نسخه شماره : 686 - 154 / 4
آغاز : بسمله قال الاستاد الامام الاجل فخر خوارزم رئيس الافاضل ابوالقاسم محمود بن عمر الزمخشرى . . . أحمد على أن جعلنى من علماء العربية
انجام : واذاكانوا فمن يحذفون مع امكان الادغام فى يتسع ويتقى فهم مع عدم امكانه احذف
از اول تا آخر ، نسخ ، بى كا ، قرن 12 ، عناوين شنگرف ، درنيمه دوم كتاب جاى عناوين خالى مانده است ، جلد : مقوا ، عطف و گوشه تيماج سبز ، 208 برگ ، 13 سطر ، 5 / 12 * 5 / 19 سم