سنت محفوف به قرينه
ر . ك : خبر محفوف به قرينه
سنت محكى
نفس قول ، فعل و تقرير معصوم عليه السّلام سنت محكى ، مقابل خبر ( سنت حاكى ) و به معناى نفس قول ، فعل و تقرير معصوم عليه السّلام است و به اين دليل به آن محكى ( حكايت شده ) گفته مىشود كه به وسيله راويان حديث از آن حكايت مىشود ؛ يعنى الفاظ راويان ، حكايتكننده از آن سنت واقعى قول ، فعل يا تقرير معصوم عليه السّلام است .
نكته : -
سنت در اصطلاح ، گاهى فقط به سنت حاكى ( احاديث ) و گاهى به اعم از سنت حاكى و سنت محكى اطلاق مىگردد .
فاضل لنكرانى ، محمد ، كفاية الاصول ، ج 1 ، ص 36 .
مشكينى ، على ، اصطلاحات الاصول ، ص 141 .
آخوند خراسانى ، محمد كاظم بن حسين ، كفاية الاصول ، ص 23 .
نائينى ، محمد حسين ، اجود التقريرات ، ج 2 ، ص 123 .
مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 1 ، ص 28 .
خويى ، ابو القاسم ، محاضرات فى اصول الفقه ، ج 1 ، ص 30 .
حايرى ، عبد الكريم ، درر الفوائد ، ص 380 .
سنت مروى
ر . ك : سنت محكى
سنت مشروع
ر . ك : مستحب
سنت مشهور
ر . ك : خبر مشهور
سنت معصوم عليه السّلام
ر . ك : سنت ( دليل )
سنت مؤكد
ر . ك : مستحب
سنت نبوى
قول ، فعل و تقرير پيامبر صلّى اللّه عليه و آله سنت نبوى ، به معناى قول ، فعل و تقرير پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله است .
در كتاب « اصول الفقه » آمده است :
« السّنة النبوية : هى اقوال النبى صلّى اللّه عليه و آله و افعاله و تقريراته ، فالسّنة على ذلك تنقسم بحسب ماهيتها و حقيقتها الى ثلاثة اقسام :
سنّة قولية و سنّة فعلية و سنّة تقريرية . . . » . « 1 »
بحر العلوم ، محمد ، الاجتهاد اصوله و احكامه ، ص 68 .
غزالى ، محمد بن محمد ، المستصفى من علم الاصول ( به ضميمه فواتح الرحموت بشرح مسلم الثبوت ) ، ج 1 ، ص 129 .
جناتى ، محمد ابراهيم ، منابع اجتهاد ( از ديدگاه مذاهب اسلامى ) ، ص 77 .
موسوى بجنوردى ، محمد ، مقالات اصولى ، ص 25 .
مطهرى ، مرتضى ، آشنايى با علوم اسلامى ، ج 3 ، ص 22 .
ابو زهره ، محمد ، اصول الفقه ، ص 97 .
مظفر ، محمد رضا ، اصول الفقه ، ج 2 ، ص 63 .
سنت واقعى
ر . ك : سنت محكى
سنت هدى
ر . ك : مستحب
سنن زائده
ر . ك : مستحب
سؤال
ر . ك : استدعاء
سوره آل عمران : 102
ر . ك : آيه تقوا
سوره اسراء : 15
ر . ك : آيه نفى عذاب بلابيان
سوره انبياء : 7
ر . ك : آيه سؤال
سوره بقره : 159
ر . ك : آيه كتمان
سوره بقره : 195
ر . ك : آيه تهلكه
سوره توبه : 122
ر . ك : آيه نفر
سوره توبه : 61
ر . ك : آيه أذن
سوره حجرات : 6
ر . ك : آيه نبأ
سوره نحل
ر . ك : آيه سؤال
سير تاريخى عرف
بحث از سير تاريخى بكارگيرى عرف در استنباط احكام منظور از سير تاريخى عرف ، بررسى اجمالى سير تاريخى بكارگيرى عرف در استنباط احكام شرعى است .
دانشمندان اصولى و فقهاى شيعه ، عرف و عادت را به عنوان منبع مستقل استنباط حكم شرعى نپذيرفتهاند و تنها در جايى كه عرف از رضايت معصوم عليه السّلام كاشف باشد آن را حجت دانستهاند ؛ يعنى آن را زيرمجموعه سنت معصومان عليهم السّلام قرار دادهاند .
هامش
( 1 ) . ابو زهره ، محمد ، اصول الفقه ، ص 97 .