5 - علم اجمالى ، تنها علّت تامّه است براى حرمت مخالفت قطعى . اين قول را مرحوم محقّق قمّى ( ره ) اختيار كرده است . « 1 » براى آگاهى بيشتر به عنوان « اصالة الاحتياط » رجوع شود .
قطعى الصّدور و ظنّى الدّلالة
اين عبارت معمولا در ارتباط با قرآن و روايات استعمال مىشود و گفته مىشود :
قرآن ، قطعى الصّدور و ظنّى الدّلالة است و روايات ، ظنّى الصّدور و قطعى الدّلالة هستند .
بيان علّت اين نامگذارى :
هيچ شكّى نيست كه قرآن موجود در ميان مسلمانان ، همان قرآن نازل شده از سوى خداوند - تبارك و تعالى - توسط حضرت جبرئيل بر شخص رسول گرامى اسلام صلّى اللّه عليه و آله است . رسيدن قرآن نازل شده بر پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله به مسلمانان و اين كه قرآن موجود در دست مسلمانان همان قرآن منزل است ، به تواتر لفظى ثابت شده و تواتر ، مفيد قطع و يقين است .
بنابراين ؛ قرآن قطعى الصّدور است . از طرف ديگر ، قرآن دربردارندهى آيات محكم ، متشابه ، مجمل ، مبيّن ، عام ، خاص ، مطلق ، مقيّد و . . . مىباشد و استنباط احكام شرعى از آيات قرآن در توان كسانى است كه بر تمام اين امور احاطهى كافى داشته باشند . بر اين اساس ، هرچند قرآن از جهت صدور قطعى است ولى از حيث دلالت ظنّى است .
برعكس ، وقتى به روايات وارد شده از معصومين عليهم السّلام مراجعه مىكنيم ، متوجّه
هامش
( 1 ) - الكفاية با حواشى مرحوم مشكينى ( ره ) : 4 / 138 ، نقل از القوانين : 2 / 24 .