وجدان « 1 »
وجدان در اصطلاح عبارت است از : نفس و نيروهاى باطنى آن . برخى گفتهاند :
وجدان عبارت است از قواى باطنى . و امّا « وجدانى » هرآن چيزى است كه هركس از نفس خود مىيابد ، خواه عقلى صرف باشد و خواه از امورى باشد كه به واسطهى قوّهى باطن ادراك مىشود . وجدانيات را « قضاياى اعتبارى » نيز مىنامند .
وجوب « 2 »
يكى از احكام پنجگانه تكليفى « وجوب » است . وجوب عبارت است از : طلب الزامى ، يا ارادهى مؤكّدى كه در نفس آمر حاصل مىشود و به فعل مأمور به تعلّق مىگيرد ، و يا اينكه : وجوب ، امرى است كه عرف آن را از انشاى طلب لفظى يا غير لفظى مؤكّد انتزاع مىكند .
فرق وجوب و واجب :
وجوب عبارت از حكمى است كه به فعلى تعلّق مىگيرد . امّا واجب آن فعلى است كه حكم ( وجوب ) به آن تعلّق مىگيرد .
اقسام وجوب :
1 - وجوب عينى :
آن وجوبى است كه متوجّه همهى مكلّفين است و با اتيان برخى از مكلّفين ، از سايرين ساقط نمىشود مانند وجوب نماز و روزه .
2 - وجوب كفائى :
هامش
( 1 ) - كشّاف اصطلاحات الفنون و العلوم : 2 / 1758 .
( 2 ) - الاصول العامّة : 58 ؛ اصطلاحات الاصول : 280 ؛