معمولى طلاست ؛ يعنى اگر قيمت چيزى را كه از معدن بيرون آورده ، بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كرده به 105 مثقال نقره يا 15 مثقال طلا برسد ، بنابر احتياط واجب بايد خمس آن را بدهد .
مسأله 1800 - استفادهاى كه از معدن برده ، اگر قيمت آن به 105 مثقال نقره يا 15 مثقال طلا نرسد ، خمس آن در صورتى لازم است كه به تنهايى يا با منفعتهاى ديگر كسب او از مخارج سالش زياد بيايد .
مسأله 1801 - گچ و آهك و گل سرشور و گِل سرخ ، بنابر احتياط واجب از معدن محسوب است و خمس دارد .
مسأله 1802 - كسى كه از معدن چيزى به دست مىآورد ، بايد خمس آن را بدهد چه معدن روى زمين باشد ، يا زير آن ، در زمينى باشد كه ملك است ، يا در جايى باشد كه مالك ندارد .
مسأله 1803 - اگر نداند چيزى را كه از معدن بيرون آورده به 105 مثقال نقره يا 15 مثقال طلا مىرسد يا نه ، بنابر احتياط واجب بايد به وزن كردن يا از راه ديگر ، قيمت آن را معلوم كند .
مسأله 1804 - اگر چند نفر چيزى از معدن بيرون آورند ، چنانچه بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كردهاند ، اگر سهم هر كدام آنها به 105 مثقال نقره يا 15 مثقال طلا برسد ، بايد خمس آن را بدهند .
مسأله 1805 - اگر معدنى را كه در ملك ديگرى است بيرون آورد ، آنچه از آن به دست مىآيد ، مال صاحب ملك است و چون صاحب ملك براى بيرون آوردن آن خرجى نكرده ، بايد خمس تمام آنچه را كه از معدن بيرون آمده بدهد .
3 - گنج
مسأله 1806 - گنج مالى است كه در زمين يا درخت يا كوه يا ديوار پنهان باشد و كسى آن را پيدا كند و طورى باشد كه به آن ، گنج بگويند .