بيان الحلال و الحرام و الأمر و النّهى . جاى ديگر گفت :
قُلْ مَنْ أَنْزَلَ الْكِتابَ الَّذِي جاءَ بِهِ مُوسى نُوراً
؟ يعنى ما فيه من الحلال و الحرام و الأمر و النّهى .
قوله تعالى :
فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ
- يعنى بأنّه واحد لا شريك له ،
وَ اعْتَصَمُوا بِهِ
يعنى : امتنعوا بطاعته من زيغ الشّيطان ،
فَسَيُدْخِلُهُمْ فِي رَحْمَةٍ مِنْهُ
يعنى الجنّة ، « و فضل » يتفضّل عليهم بما لم يخطر على قلوبهم ،
وَ يَهْدِيهِمْ إِلَيْهِ صِراطاً مُسْتَقِيماً
اى دينا يثبّتهم عليه .
قوله :
« يَسْتَفْتُونَكَ »
- مقاتل گفت : سبب نزول اين آيت آن بود كه جابر بن عبد اللَّه در مدينه بيمار شد ، مصطفى ( ص ) در عيادت وى شد . جابر گفت :
يا رسول اللَّه ! انّى كلالة لا اب لى و لا ولد ، فكيف اصنع فى مالى ؟ گفت : من كلالهام ، نه پدر دارم و نه فرزند ، در مال خويش چكنم ؟ چه فرمايى ؟ جبرئيل آمد ، و آيت آورد :
يَسْتَفْتُونَكَ
الآية ، اى يسئلونك و يستخبرونك .
قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ
- شرح كلاله در اوّل سورة رفت . و روايت از عمر كه گفت : از مصطفى ( ص ) پرسيدم كه كلاله چيست ؟ گفتا : رسول خدا دست بر سينهء من زد و گفت :
« يا عمر ! تكفيك آية الصّيف الّتى انزلت فى آخر سورة النساء » : ان امرؤ هلك ليس له ولد »
- ميگويد : اگر مردى بميرد ، و از وى فرزند نماند ، و نه پدر ، اين در ضمير است ، و اين ضمير لا بدّ است تا معنى كلاله درست آيد . « و له اخت » و خواهرى ماند از وى ، يعنى خواهرى پدرى و مادرى ، يا پدرى . درين آيت بيان ميراث اولاد اب و امّ است و اولاد اب ، نه اولاد امّ ، كه ذكر اولاد امّ و بيان ميراث ايشان در اوّل سورة رفت .
وَ لَهُ أُخْتٌ فَلَها نِصْفُ ما تَرَكَ
چون اين خواهر يكى باشد وى را نيمهاى تركه رسد .
وَ هُوَ يَرِثُها إِنْ لَمْ يَكُنْ لَها وَلَدٌ
- و اگر اين خواهر بميرد ، و وى را فرزند و پدر نبود ، برادر از وى ميراث