كه ميان ايشان بود ،
وَ مَنْ يَكْفُرْ بِآياتِ اللَّهِ
و هر كه بسخنان خداى كافر شود
فَإِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسابِ
( 19 ) اللَّه زود شمارست ، ( زودتوان ، زودپاداش . )
فَإِنْ حَاجُّوكَ
پس اگر با تو حجت جويند ، ( و پيكار آرند )
فَقُلْ أَسْلَمْتُ وَجْهِيَ لِلَّهِ
گويى من فرا دادم ( فرا سپردم ) همگى خود خداى را ،
وَ مَنِ اتَّبَعَنِ
و هر كه بر پى من ايستاد ( همين كرد كه من كردم ، )
وَ قُلْ لِلَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ
گوى ايشان را كه كتاب دادند
وَ الْأُمِّيِّينَ
و اميان عرب
أَ أَسْلَمْتُمْ
خويشتن بيوكنيد ؟
فَإِنْ أَسْلَمُوا
پس اگر خويشتن بيوكنند ( و مسلمان شوند )
فَقَدِ اهْتَدَوْا
بر راه راست آمدند
وَ إِنْ تَوَلَّوْا
و اگر برگردند
فَإِنَّما عَلَيْكَ الْبَلاغُ
بر تو كه هست پيغام رسانيدن است
وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِالْعِبادِ
( 20 ) و اللَّه بيناست به بندگان خود .
النوبة الثانية
قوله تعالى
الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنا
اين - الذين - همان گروهند كه
لِلَّذِينَ اتَّقَوْا
در آيت اول اشارت به ايشانست - ميگويد گفتار ايشان اينست كه
رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا
- و كردار ايشان
الصَّابِرِينَ وَ الصَّادِقِينَ
- اين آيت بيان گفت ايشان و آن آيت نعت كرد ايشان - گفتار بجاى اساس است و كردار بجاى بنا ، و اساس بىبنا به كار نيايد و بناى بىاساس پاى ندارد . يعنى كه تا هر دو خصلت سر درهم ندهند بنده بدرجهء ايمان نرسد ، و انّنا آمنّا در حق وى محقق نشود .
فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا
ميگويد - خداوند ما ! بيامرز گناهان ما .
وَ قِنا عَذابَ النَّارِ
اى - احفظنا من الشهوات و الذنوب المودّية الى النار : و مگذار ما را فرا كارى و گفتى كه سرانجام آن آتش بود .