كه زمينها زير كشت برود و ساختمانها بر روى آنها اعمار گردد و كشور آباد شود و حكومت خود را به زور مالك زمينهاى مباح نداند در حالى كه توانايى احياى آنها را ندارد .
مساله 313 : حكومت مىتواند با ملاحظه امكانات خود قسمتى از زمين موات را به وسيله وزارت زراعت زير كشت ببرد و اقتصاد خود را تقويت و زمينه كار را براى بيكاران فراهم سازد . و بقيه را حتى با تشويق در اختيار بخش خصوصى فردى و شركتهاى سهامى و تعاونى قرار دهد .
مساله 314 : بر دانشمندان علوم تجربى و علوم دينى واجب است پس از فراغت از درس به علل نفع شخصى در فرض احتياج كشور خودشان در كشورهاى ديگر اقامت نكنند و به كشور خود برگردند و مشغول خدمت شوند و علت اين وجوب بر دسته اول مسايل حقوقى است ، اينان به پول و اعتبار ملت خود درس خواندهاند و شرط بنائى در برگشت آنان به وطن وجود دارد و چنانچه حكوئمت صريحا آن را در ضمن قراردادى شرط كند بهتر است .
و در مورد وجوب برگشت دسته دوم ( علماى دينى ) در فرض احتياج كشور خودشان آيه مباركه
( . . . وَ لِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ )
است بنابر اينكه جمله اخير ( اذا رجعوا ) مفهوم نداشته و براى تحقيق موضوع ذكر شده باشد مانند
و لا تكرهوا فتياتكم على البغاء ان اردن تحصنا .