و نيز مىفرمايد :
« إِنَّ الَّذِينَ تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لا يَمْلِكُونَ لَكُمْ رِزْقاً
« 1 » ؛
همانا چيزهايى را كه مالك روزى شما نيستند مىپرستيد » .
و در آيهء مورد بحث ، روى اين تكيه كرده كه چگونه موجود و يا موجوداتى را مىپرستد كه مالك نفع و ضرر و مرگ و زندگى ، خود نيستند . ناگفته پيداست ، هرگاه نتواند ضررى را از خود دور كند و يا به خود سودى برساند ، بهطريق اولى نخواهند توانست اين كار را دربارهء ديگرى نيز انجام دهند ، چنانكه مىفرمايد :
« وَ لا يَمْلِكُونَ لِأَنْفُسِهِمْ ضَرًّا وَ لا نَفْعاً . . . » .
معبود واقعى و معبود لفظى
« إله » بر خلاف لفظ « اللّه » كه نام اختصاصى خداوند يكتاى جهان است ، به هر معبودى اعم از حق و باطل گفته مىشود ، از اين جهت ، هيچگاه لفظ « اللّه » جمع بسته نمىشود و پيوسته به صورت « مفرد » به كار مىرود ، در حالى كه لفظ « إله » جمع بسته شده و بهصورت جمع نيز به كار مىرود ، چنانكه در آيهء مورد بحث به صورت جمع وارد شده است ، ولى از آنجا كه كمال و جمال و بىنيازى و استقلال در وجود و قدرت بر رفع ضرر و جلب نفع از خصايص خداى يگانه است ، در اين صورت ، معبودى حقيقى
هامش
( 1 ) . عنكبوت ( 29 ) آيهء 17 .