در سراشيبى گناه واقع نشود . گناه متعدّد و گناه روى گناه و خصوصاً توجيه گناه ، آدمى را سياهبخت و حج و عمرهء او و بلكه همهء اعمال او را ضايع خواهد كرد :
فَأَهْلَكْناهُمْ بِذُنُوبِهِم « 1 »
پس گناهكاران را به خاطر گناهشان هلاك و نابود ساختيم .
6 ) ذكر :
دوام ذكر و استمرار ارتباط با خداوند متعال و قطع ارتباط با غير خداوند ، در اين سفر معنوى از اهميت فراوانى برخوردار است ؛ چرا كه باعث مىشود انسان مورد توجّه خداوند واقع شود :
فَاذْكُرُوني أَذْكُرْكُم « 2 »
مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم .
كسى كه به حج يا عمره مشرّف مىشود ، بايد دنيا و تعلّقات دنيوى و مادّى مربوط به آن را رها كند و دائماً در حالت ذكر و به ياد خداوند سبحان باشد و او را تحميد و تسبيح نمايد و به اين وسيله ، آمادگى و آرامش لازم براى درك معنويت حج و عمره را به دست آورد و از اضطرابها و تشويشهاى ماديت و دنياگرايى رهايى پيدا كند :
هامش
( 1 ) . انفال / 54
( 2 ) . بقره / 152