ريشه كن مىكند . آيا از تاريخ خود عبرت نمىگيرند ، و شدّت عذاب خدا را نسبت به روش تكذيبى كه در پيش گرفتهاند نمىدانند ؟ [ 27 ] از بارزترين چيزهايى كه خرد آدمى را برمىانگيزد ، و او را بر آن مىدارد كه به ژرفاى حقايق فرو رود ، تفاوتها و جريانهايى است كه در طبيعت بروز مىكند و آگاهى ما را نسبت به تدبير خداوند ، و قرار داشتن او بر عرش قدرت مىافزايد ، زيرا ادارهء امور گوناگون كه هر يك از آنها به انجام وظيفهاى معيّن مىپردازند و هماهنگى ميان آنها و ديگر امور ، بزرگترين گواه خبرگى و قدرتمندى است . به نظر مىرسد سياق آيات در اين جا ما را بدين جريانها و تفاوتها يادآور مىشود و سپس بيان مىكند كه كسانى كه از پروردگار خود بيم و پروا دارند همان عالماناند . « أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّماءِ ماءً - آيا نديدهاى كه خدا از آسمان باران فرستاد ؟ » / 51 آب باران يكى است امّا خداوند به وسيلهء آن ميوههايى گوناگون و رنگارنگ مىروياند . « فَأَخْرَجْنا بِهِ ثَمَراتٍ مُخْتَلِفاً أَلْوانُها - و بدان ميوههاى گوناگون رويانيديم ؟ » « ألوان » يعنى رنگها جانب ظاهر و آشكار اختلاف و تنوّع هستند ، ولى جوانب ديگر را نيز نشان مىدهند و منعكس مىسازند كه عبارت است از : اختلاف در مزه ، و شكل و فايده ، و ميل مردم بدانها . كشتزارها و دشتها را رها مىكنيم و به كوهها مىپردازيم كه خداوند دربارهء آنها مىگويد . « وَ مِنَ الْجِبالِ جُدَدٌ بِيضٌ - و از كوهها راهها پديد آورديم ، سفيد . » جدّد از جادّه و همان راه يا طريق است . « وَ حُمْرٌ مُخْتَلِفٌ أَلْوانُها وَ غَرابِيبُ سُودٌ - و سرخ و رنگارنگ و به غايت
تفسير هدايت (فارسى) — صفحه 50
پدیدآورندگان: احمد آرام
ص۵۰