براى ديگر سگها ارزش و قيمتى نيست ؛ در نتيجه ديهاى نخواهند داشت . برخى قدما ديهء آنها را يك زنبيل خاك ذكر كردهاند . 26
برخى گفتهاند : ديهء سگ در موارد ثبوت ، در ازاى صِرف كشتن سگ است . بنابر اين ، چنانچه كسى يكى از سگهاى ياد شده را غصب كند و سپس آن را بكشد ، ضامن بيشترين مقدار از ديه و قيمت سگ است . برخى گفتهاند : چنانچه غاصب سگ را بكشد ، ضامن بالاترين مبلغ از ديه و قيمت است و اگر سگ نزد غاصب تلف شود ، او تنها ضامن قيمت آن خواهد بود ؛ بيشتر از مقدار ديه باشد يا كمتر . برخى ، غاصب را همچون غير غاصب ، تنها ضامن ديه دانستهاند . 27
ديگر احكام : اگر سگى در چاه آب بيفتد و بميرد ، براى تطهير آن چهل دلو آب كشيده مىشود و اگر نميرد هفت دلو . كشيدن مقدار ياد شده بنابر قول مشهور متأخران ، مستحب است 28 ( - - - ) آب چاه ) .
نماز گزاردن در خانهاى كه در آن سگ غير شكارى است مكروه مىباشد . 29
مُحرمى كه سگ خود را به سوى شكار فرستاده و سگ آن را كشته ، ضامن است و چنانچه حيوان در حرم ( - - - ) حرم ) باشد ، دو كفّاره بر عهدهاش مىآيد ؛ يكى كفّارهء صيد در حال احرام و ديگرى كفّارهء صيد در حرم . 30
سگهايى كه تملّك آنها جايز است ، از قبيل سگ شكارى ، وقف كردن 31 و وصيّت 32 به آنها نيز جايز مىباشد .
اگر سگى با گوسفندى آميزش كند و بچهاى متولد گردد ، عنوان هريك از آن دو كه بر بچه صادق باشد ، حكم همان را خواهد داشت . 33
در جواز گرفتن سگ گم شدهء قابل تملّك همچون سگ شكارى ، اختلاف است . بنابر قول به جواز ، تا يك سال اعلام مىكند و پس از آن چنانچه صاحبش پيدا نشود ، مىتواند از آن استفاده كند ، ليكن در صورت تلف ، ضامن قيمت آن است . 34
1 . جواهر الكلام 5 / 366 ؛ العروة الوثقى 1 / 138 * 2 . جواهر الكلام 5 / 331 ؛ العروة الوثقى 1 / 138 * 3 . جواهر الكلام 5 / 366 ؛ العروة الوثقى 1 / 138 * 4 . العروة الوثقى 1 / 283 * 5 . جواهرالكلام 5 / 368 *
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 508
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص٥٠٨