دشول
- - ) غدّه
دعا
دعا : درخواست توأم با تضرع و خضوع .
دعا در لغت به معناى خواندن و درخواست كردن است و در اصطلاح عبارت است از درخواست توأم با خضوع و تضرع بنده از خداوند . « 1 » از آن در بابهاى صلات ، حج و اطعمه و اشربه سخن گفتهاند .
فضيلت و حكم دعا : دعا كردن ، مستحب و داراى فضيلت بسيار و برترين عبادت است . در قرآن كريم و روايات معصومان عليهم السّلام نسبت به دعا تأكيد فراوان شده است . « 2 » در روايتى از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله از دعا به عنوان سلاح مؤمن در برابر دشمنان ( ظاهرى و باطنى ) و نيز وسيلهاى كه موجب فراوانى روزى وى مىگردد تعبير شده است . « 3 » در روايتى ديگر از امير مؤمنان عليه السّلام آمده است : « دعا سپر مؤمن است » « 4 » و بنابر روايتى امام كاظم عليه السّلام فرمود : بر شماباد به دعا كردن ، زيرا دعا ( حتى ) بلايى را كه تقدير و حكم نيز بر آن شده و تنها امضاى آن باقى مانده دفع مىكند . « 5 »
ترك دعا از روى تكبر حرام و از گناهان كبيره ( - - ) گناه كبيره ) است كه ترك كننده به حكم قرآن كريم مستحق كيفر جهنم خواهد بود . « 6 »
بنابر قول مشهور ، دعا كردن در نماز ميّت براى مؤمنان پس از تكبير سوم و براى ميّت پس از تكبير چهارم واجب است . « 7 »
آداب : خداوند متعال در قرآن كريم دعا را همراه استجابت مطرح كرده است ؛ بنابر اين ، دعا بدون استجابت نخواهد بود ؛ به شرط آنكه آداب و شرايط آن رعايت شود . مهمترين شرايط و آداب دعا عبارت است از :
- دعا كردن با حالت خضوع و تذلّل ، توأم با رقّت قلب و اشك چشم . « 8 »
- به زبان آوردن حاجت . « 9 »
هامش
( 1 ) عدة الداعى / 9 ؛ جواهر الكلام 7 / 200 .
( 2 ) كشف الغطاء 3 / 495 ؛ جواهر الكلام 7 / 201 - 202 .
( 3 ) وسائل الشيعة 7 / 39 .
( 4 ) 26 .
( 5 ) 36 .
( 6 ) غافر / 60 ؛ وسائل الشيعة 7 / 23 ؛ كشف الغطاء 3 / 495 .
( 7 ) جواهر الكلام 12 / 40 .
( 8 ) وسائل الشيعة 7 / 72 و 74 .
( 9 ) 33 .