ورودى بايستد و دعاى وارد شده را بخواند ؛ « 2 » چنان كه مستحب است از باب بنى شيبه ( - - ) باب بنى شيبه ) داخل شود . « 3 » همچنين پس از ورود به مسجد ، مستحب است مقابلِ درِ كعبه هنگام ورود به آن بايستد و ضمن گرفتن حلقهء آن دعاى وارد شده را بخواند . « 4 »
خروج از مسجد الحرام از باب حنّاطين ( - - ) باب حنّاطين ) مستحب است ؛ « 5 » چنان كه مستحب است پس از طواف و نماز آن ، براى رفتن به صفا جهت سعى از درِ مقابل حجر الاسود خارج شود . « 6 » البته امروزه با توسعهء مسجد الحرام چنين درى بين صفا و مسجد وجود ندارد و آن قسمت ضميمهء مسجد شده است .
مستحب است حج گزار هنگام وداع كعبه دستش را بر درِ كعبه بگذارد و بگويد :
« المِسْكِينُ عَلى بابِكَ فَتَصَدَّقْ عَلَيهِ بِالجَنَّةِ » . « 7 »
ايستادن بر در مشاهد مشرّفه ( - - ) مشاهد مشرّفه ) و خواندن دعاهاى مأثور و اذن دخول ، مستحب است . « 8 »
ورود به مسجد النّبى صلّى اللَّه عليه و آله از باب جبرئيل ( - - ) باب جبرئيل ) مستحب است . « 9 »
بنابر قول مشهور ، بر اهالى مكّه مكروه است با قرار دادن در و مانند آن براى خانههاى خود مانع ورود حاجيان به آنها گردند . از برخى قدما حرمت آن نقل شده است . « 10 »
صلح : تمامى كسانى كه درِ خانههايشان به كوچهء بن بست باز مىشود ؛ در مالكيّت آن مشتركند . بر خلاف كسى كه تنها ديوار خانهاش به سمت كوچه است ، بدون آنكه درى به آن باز باشد . مالك چنين خانهاى نمىتواند بدون اجازهء آنان درى به كوچه باز كند « 11 » ( - - ) بن بست ) .
باز كردن در به كوچهء غير بن بست جايز است ؛ خواه قبل از آن در ديگرى گشوده باشد يا نه . « 12 »
صيد و ذباحه : در اينكه به صرف بستن در بر روى صيد ( - - ) صيد ) تملّك حاصل مىشود يا نه ، اختلاف است . « 13 »
حدود : سرقت از خانهء در بسته ، سرقت از حرز ( - - ) حرز ) محسوب مىشود و در صورت باز بودن در منزل ، با وجود انسانى بيدار در آن اختلاف است . منشأ اختلاف ، حرز بودنِ نگاه و مراقبت است . « 14 » در اينكه سرقت در و قطعات آن ،
هامش
( 2 ) 16 / 96 .
( 3 ) جواهر الكلام 19 / 283 .
( 4 ) الحدائق الناضرة 17 / 338 .
( 5 ) جواهر الكلام 20 / 66 .
( 6 ) 19 / 413 .
( 7 ) 20 / 55 .
( 8 ) 101 .
( 9 ) الدروس الشرعية 2 / 19 .
( 10 ) الحدائق الناضرة 17 / 350 .
( 11 ) منهاج الصالحين ( خويى ) 2 / 160 - 161 .
( 12 ) جواهر الكلام 26 / 246 .
( 13 ) مسالك الافهام 11 / 523 ؛ مجمع الفائدة 11 / 54 .
( 14 ) مجمع الفائدة 13 / 246 ؛ كشف اللثام 10 / 614 ؛ غاية المراد 4 / 253 .