1 . كلمهء « لا » و « بلى » در تحقق جدال معتبر است يا نه ؟
2 . قسم خوردن ، بايد تنها با لفظ « اللَّه » باشد يا با مرادف آن در هر زبانى مانند لفظ « خدا » كفايت مىكند ؟
3 . قسم بايد تنها با نام جلاله باشد يا ساير اسماء الهى ، مانند رحمان ، رحيم و خالق آسمانها و زمين نيز كافى است ؟
4 . قسم بايد با گفتن « لا واللَّه » و « بلى واللَّه » هر دو باشد يا گفتن يكى از آن دو نيز كفايت مىكند ؟
5 . قسم بايد در حال خصومت و دعوا باشد يا بدون خصومت نيز حرام است ؟
جدال در حال ضرورت جهت اثبات حقّى يا ابطال باطلى جايز است ، ليكن سقوط يا عدم سقوط كفّاره در اين صورت اختلافى است . « 8 »
كفّارهء يك بار جدال به دروغ در حال احرام بنابر مشهور ، يك گوسفند ؛ دو بار ، يك گاو ؛ و سه بار ، يك شتر ؛ و سه بار جدال راست ، يك گوسفند است و كمتر از آن كفّاره ندارد ؛ ليكن بنابر قول برخى استغفار و توبه از آن واجب است . « 9 »
جدايى
- - ) فراق
جَدْب
- - ) خشكسالى
جد السّير
جِدّالسير : با سرعت پيمودن مسير سفر .
از عنوان ياد شده به مناسبت در باب صلات سخن گفتهاند .
در رواياتى از معصومان عليهم السّلام آمده است كه مُكارى ( كسى كه با چارپايانى چون اسب و الاغ و قاطر ، مسافر و بار جا به جا مىكند ) و جَمّال ( شتربان ) چنانچه راه را با شتاب بپيمايند بايد نمازشان را شكسته بخوانند و روزهشان را افطار كنند . « 1 »
هامش
( 8 ) جواهر الكلام 18 / 359 - 364 ؛ مناسك حج ( مراجع ) / 173 - 174 م 373 - 376 ؛ مصباح الهدى 12 / 562 - 565 .
( 9 ) جواهر الكلام 20 / 420 - 424 .
1 وسائل الشيعة 8 / 490 - 491 .