صد هزار تومانى مىدهد براى چند ماه آينده . بعد مىگويد : من خودم فروختم به شما نقدا هشت هزار تومان و پول آن را مىگيرد و حال آنكه در واقع نه او قصد خريد جنس دارد و نه فروشنده قصد فروش آن و اين كار صرفا جهت فرار از ربا صورت مىگيرد . لطفا حكم شرعى آن را بيان فرماييد .
بسمه تعالى
- معاملهء مزبور باطل است ، و اللّه العالم .
1160
- در بعضى مناطق . . . متداول است كه كوههاى علفزار و هيزم دار را كسانى كه در آن نزديكىها زمين زراعى دارند بينشان تقسيم مىكنند و هيچ كس حق ندارد از تقسيم ديگرى استفاده كند و اگر زمين مزروعىشان را بفروشند چراگاهها و علفزارها را هم مىفروشند . آيا اين تقسيمبنديها ملكآور است و قابل بيع و شراء است يا خير ؟
بسمه تعالى
- مقدارى از زمين اطراف زمين مزروعى كه براى زراعت و خرمن كردن حاصل و امثال آن به آن احتياج است حريم مزرعه حساب مىشود و حريم مزرعه ملك نيست و قابل فروش هم نيست . فقط صاحب زمين مزروعى حق دارد از آن استفاده كند و ديگران نمىتوانند با او مزاحمت كنند و اگر زمين مزروعى را به ديگرى فروخت مشترى هم مىتواند از آن حريم استفاده كند ، و اللّه العالم .
1161
- اگر پدرى در معاملهء خانهاى با پسرش به عنوان بايع ، حقّ فسخ را مادام العمر براى خودش قرار دهد ، آيا اين معامله صحيح است ؟ يا آنكه بايد مقيّد به سالهاى معينى نمايد ؟ ( مثلا براى 50 سال ) .
بسمه تعالى
- در بيع بايد مدت حقّ فسخ معيّن باشد ، بلى در صلح حقّ فسخ مادام العمر مانعى ندارد ، و اللّه العالم .
1162
- از نانوايى 15 عدد نان مىگيريم ، از هر 15 عدد نان 5 / 2 تومان باقى مىماند كه نانوا اين پول باقيمانده را به ما نمىدهد . مسلم است كه بعد از 40 دفعه ، 5 / 2 تومان به صد تومان افزايش مىيابد . آيا مىتوان مثلا يك بار ، 15 عدد نان از او بگيريم و بگوييم طلبت باشد و آن را براى خود به حساب آن صد تومان بگذاريم ؟
بسمه تعالى
- چنانچه در هر دفعه كه نان مىگرفتيد باقيماندهء پول را مطالبه مىكرديد و فروشندهء