( مسأله 2168 ) ديه جنين به نزديكترين خويشانش كه پدر و مادر است مىرسد ، ولى اگر يكى از آنها به سقط او اقدام كرده و قاتل او باشد ، او از آن سهم نمىبرد ، اگر هر دو قاتل او باشند ، هيچكدام سهم نمىبرند ، ديگر خويشاوندانى كه پس ازپدر و مادر - بر اساس طبقات ارث - به او نزديكتر هستند ، بر اساس ضوابط ارث بين خود تقسيم مىكنند .
( مسأله 2169 ) اگر جنين از طريق نامشروع منعقد شده باشد ، ديه آن هنگامى كه نطفه است 16 درهم ، چون علقه شود 32 درهم ، آنگاه كه مضغه باشد 48 درهم ، چون استخوانبندى شود 64 درهم ، هنگامى كه گوشت بپوشاند ، 80 درهماست . و اگر روح در آن دميده شده باشد ، ديه يك فرزند نامشروع ، يعنى 800 درهم مىباشد .
( مسأله 2170 ) درهم بر اساس وزن ، سه گرم ، الّا يك چهلم گرم مىباشد .
( مسأله 2171 ) اگر حج واجب بر گردن ميّت باشد و اموالش براى نيابت حج كفايت نكند ، مىتوان از همان ديه براى او حجهالاسلام به جا آورد ، بلكه بنابر احتياط واجب مقدّم بر قرضهاى او مىباشد و لازم است كه ديه را به حاكم شرعبپردازند ، تا به وسيله حاكم شرع در اين راه هزينه شود .
( مسأله 2172 ) ديه كشتن سگ تعليم شده 40 درهم است ، ولى اگر كسى سگ نگهبان باغ و بستان را بكشد ، بايد قيمت آن را به صاحبش بپردازد ، و بنابر احتياط واجب اگرچه با ديوار حصار نشده باشد
( مسأله 2173 ) كسى كه در حدّ مجتهد جامع الشرائط نيست ، قضاوت كردنش حرام است ، اگرچه مطابق شرع مقدس داورى كرده باشد ، و قضاوتش در حق احدى نافذ نيست ، و مراجعه كردنش به ايشان از مصاديق « تحاكم به طاغوت » است ، كهقرآن كريم در اين رابطه مىفرمايد :
« چگونه مىخواهند كه طاغوت را براى خود حَكَم قرار دهند ، در حالى كه به آنها امر شده كه به طاغوت كافر شوند . شيطان مىخواهد كه آنها را گمراه كند ،
منتخب المسائل (فارسى) — صفحة 450
مساهمون: السيد محمد سعيد الحكيم
ص٤٥٠