بخش پايانى : تصرفات منجّز
( مسألهء 2847 ) انسان تا زنده است ميتواند هر گونه تصرّف قطعى در اموال خود انجام بدهد ، مثلًا چيزى را به كسى به صورت مجانى ببخشد ، يا ذمّهء بدهكارى را برى نمايد ، يا معاملهاى را بر اساس بذل و بخشش انجام دهد ، چه اين كار به ضرر ورثه باشد يا نه ؟
( مسألهء 2848 ) در مسألهء ياد شده فرق نمى كند كه در حال صحّت كامل باشد ، يا در بستر بيمارى ، حتى بستر مرگ باشد .
( مسألهء 2849 ) در تصرفات قطعى ثبت كردن در دفتر اسناد رسمى كفايت نمى كند ، بلكه بايد تمليك با همهء شرايط آن تحقق پيدا كند ، به طورى كه اگر كسى كه جنس به او تمليك شده در آن تصرّف كند و دست مالك قبلى را از آن كوتاه كند ، به او ظلم نكرده باشد . خواه آن را به طور رايگان به او داده باشد ، يا در مقابل چيزى به او تمليك كرده باشد .
( مسألهء 2850 ) اگر معلوم نباشد كه ثبت كردن در دفتر اسناد رسمى از آثار تمليك شرعى است ، يا مقارن با آن است و يا يك تمليك صورى و ظاهرى است ، ظاهر اين است كه پس از ثبت در دفتر اسناد بايد بنا را بر تحقّق تمليك حقيقى بگذارند ، ولى حكم واقعى تابع حصول تمليك حقيقى بين خود و خداوند متعال مىباشد .
( مسألهء 2851 ) اگر معلوم باشد كه به هنگام امضا كردن دفتر اسناد رسمى تمليك حقيقى در بين نبوده ، ولى احتمال بدهد كه بعد تمليك كرده باشد ، در اينجا بايد بنا را بر عدم تمليك بگذارد تا هنگامى كه شرعاً ثابت نشده باشد .
( مسألهء 2852 ) اگر كسى اقرار كند كه فلان مبلغ به فلان شخص