نيست ، ولى آنچه لازم است در اينجا بيان شود اين است كسى كه براى طلب روزى حلال تلاش مىكند بايد دقيقاً مواظبت كند كه از كسبهاى حرام و نامشروع به شدّت پرهيز كند . رسول گرامى اسلام در خطبهء مشهور خود كه در حجّة الوداع ايراد نمود ، در اين رابطه فرمود :
4 ) آگاه باشيد كه پيك وحى ، حضرت روح الأمين ، به دل من الهام نمود كه هرگز كسى نمى ميرد ، جز هنگامى كه همهء روزياش را به طور كامل دريافت كرده باشد ، پس تقوا را پيشهء خود سازيد و در طلب روزى راهى نيكو برگزينيد ، و به تأخير افتادن آن - به جهت آزمايش - شما را وادار نكند كه آن را از راه حرام به دست آوريد ، زيرا خداوند روزى را در ميان بندگان از راه حلال مقرّر فرموده است و آن را از راه حرام تقسيم نكرده است .
كسى كه تقوا را پيشهء خود سازد و از مسير صبر و شكيبائى منحرف نشود ، خداوند روزى او را از راه حلال به او عنايت ميفرمايد ، ولى اگر كسى پرده درى كند و در اين راه شتاب نمايد و روزى خود را از راه حرام به دست آورد ، خداوند به همان مقدار از روزى حلال او كسر مىكند و در روز قيامت به شدّت مورد مؤاخذه قرار ميگيرد .
روايات در اين رابطه بسيار فراوان ، و از حدّ شمار بيرون است .
( مسألهء 1650 ) تنها راه در امان ماندن از حرام - در كسب و غير آن - آموختن احكام شرعى مىباشد . و لذا بايد مؤمنان به اين امر به شدّت اهتمام بورزند و هرگز در آن سستى و تنبلى نكنند ، تا حدود الهى محفوظ بماند و احكام شرع اجرا شود و دادوستدها پاكيزه گردد ، چنان كه از اصبغ بن نباته روايت شده كه گفت :
5 ) از وجود مقدّس اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) شنيدم كه بر فراز منبر ميفرمود :
توضيح المسائل (عبادات ومعاملات) (فارسى) — صفحة 340
مساهمون: السيد محمد سعيد الحكيم
ص٣٤٠