نكرده و يا غروب نكرده ، آيا لازم است بر اونمازهايى كه از او فوت شده ، بطور اداء يا قضاء يا به قصد ما فى الذمّه بجاآورد ؟
احتياط آن است كه نمازها را به قصد ما فىالذمّه اعمّ از قضاء و يا اداء بجا آورد گرچه مىتواند به نيّت اداء نماز را بخواند .
مسأله 2929 - اگر كسى با هواپيما مسافرت كرد وخواست نماز خود را در هوا بخواند ، چنانچه بتواند نماز را رو به قبله و با ديگر شرائط بجا آورد ، نماز او صحيح است . و اگر نتواند در هوا نماز را رو به قبله بجا آورد ، اگر وقت نماز به اندازهاى وسعت دارد كه پس از پياده شدن مىتواند نماز را رو به قبله بجا آورد ، در اين صورت نماز خواندن در هواپيما صحيح نيست و اگر وقت نماز تنگ شده باشد و تا موقع پياده شدن وقت آن تمام مىشود واجب است نماز را در هواپيما به آن طرفى كه علم دارد قبله در آن طرف باشد بجا آورد و اگر علم نداشته باشد به هر طرفى كه گمان دارد قبله باشد نماز را بخواند و اگر گمان هم نداشته باشد ، مىتواند به هر طرفى كه بخواهد نماز را بخواند اگرچه احتياط مستحبّ آن است كه در چنين حال به چهار طرف نماز بخواند و اگر اصلًا متمكّن از خواندن نماز در هوا بسوى قبله نمىباشد ، اين شرط از او ساقط است .
مسأله 2930 - اگر كسى هواپيمايى سوار شود كه سرعت حركت آن يك برابر سرعت حركت زمين بوده باشد مانند سفينههاى فضايى و از طرف شرق به سوىغرب حركت كند ومدّتى به دور زمين بگردد ، احتياط واجب آن است كه در هر بيست و چهار ساعت نمازهاى پنجگانه خود را بجا آورد .
و اما گرفتن روزه ظاهر اين است كه واجب نباشد چون اگر مسافرت در شب شروع شده باشد ، واضح است كه شب روزه ندارد .
و اگر در روز شروع شده است ، دليلى بر وجوب گرفتن روزه در چنين فرضى نداريم .
و اگر سرعت حركت هواپيما دو برابر سرعت حركت زمين بوده باشد ، يعنى در هر دوازده ساعت يك بار دور زمين مىگردد ، در فرض اين كه از شرق بغرب حركت
رساله توضيح المسائل (فارسى) — صفحة 521
مساهمون: السيد محمد علي العلوي الگرگاني
ص٥٢١