است . اين مطلب قابل انكار نيست . همه هم آن را حس مىكنند . اما تنها ما نيستيم كه با مشكلات روبرو هستيم . اكنون در زير آسمان ، كدام كشور وجود دارد كه هيچ مشكلى ندارد ؟
مگر اروپا و آمريكا با مشكلاتْ مواجه نيستند ؟
همهء كشورهاى دنيا با مشكلاتِ مختلف اقتصادى و غير اقتصادى مواجه هستند .
كشور ما هم مشكلاتى دارد . البته بعضى كشورها ، مشكلات بيشترى دارند و بعضىها مشكلات كمترى دارند .
بحث بر سر اين است كه منشأ مشكلات ما از كجا است ؟ بعضىها مىگويند : امّ الفساد و رأس الفساد ، آمريكا است . ريشهء مشكلات ما از آمريكا است و همهء مشكلات را آمريكا براى ما پيش آورده است .
اين حرف به طور مطلق درست نيست ؛ اما به طور نسبى صحيح است . يقيناً آمريكا مشكلات فراوانى براى ما ايجاد كرده است كه به بعضى از آنها هم اشاره كردم ؛ اما اين كه گمان شود ، منشأ همهء مشكلات ما آمريكا است ، اين مطلب درست نيست .
ما در ريشهيابى مشكلات اجتماعى كشورمان ، نقش خودمان و عوامل درونىِ ايجاد مشكلات را فراموش كردهايم . شايد بين سى تا هفتاد درصد مشكلات كشور ما ، منشأ درونى دارد و خود ما سبب ايجادِ اين مشكلات هستيم .
ما از نيروهاى فعالِ كشورمان استفاده نمىكنيم . آيا منشأ اين مشكل ، آمريكا است ؟
ما اسراف و تبذير مىكنيم . آيا منشأ اين مشكل ، آمريكا است ؟ ما اسير تجملپرستى هستيم . آيا منشأ اين مشكل ، آمريكا است ؟ ما از بازار آشفتهء اقتصاد ، سوء استفاده مىكنيم .
آيا منشأ اين مشكل ، آمريكا است ؟ ما مديريتِ درستى براى امور كشور اعمال نمىكنيم .
آيا منشأ اين مشكل ، آمريكا است ؟
در اين كشور ، هزاران مشكلِ ديگر نيز به دستِ خود ما ايجاد شده است . چرا از آنها غافليم و در بارهء آنها صحبت نمىكنيم ؟
اين كه ما ايجادِ تمام مشكلاتِ كشورمان را به آمريكا نسبت دهيم ، درست نيست .
آيا اگر آمريكا اصلًا وجود نداشت ، ما هيچ مشكلى نداشتيم ؟
من در اينجا به عنوان نمونه ، فقط به پنج مشكل از مشكلاتى كه به دستِ خود ما در اين كشور ايجاد شده ، اشاره كردم تا توجه شما را به اين گونه مشكلات نيز جلب نمايم .
اين درست است كه ما در حال مقابله با آمريكا هستيم . هر چند امروز توان شكست دادنِ آمريكا را نداريم ؛ انشاءاللّه در آينده آمريكا را ذليل مىكنيم و آمريكا از بين خواهد رفت .
اما چرا در بارهء حلّ مشكلاتِ خودمان فكرى نمىكنيم ؟
آيا ما معادنِ رها شدهء بدون استفاده و استخراج نشده ، نداريم ؟ آيا منابع ما هرز نمىرود ؟ آيا نيروهاى فعالِ ما بيكار نيستند ؟
آيا مشكلات فراوان ديگرى نداريم كه به دستِ خود ما ايجاد شدهاند ؟ اگر كسانى كه خواهان همكارى با آمريكا هستند ، هدفشان حلّ مشكلات كشور است و راست مىگويند بيايند تا با كمك يكديگر ابتدا مشكلاتى را كه خودمان ايجاد كردهايم و حلّ آنها در دستِ ماست ، حل كنيم . آنگاه در بارهء حلّ مشكلاتى كه منشأ بيرونى دارند ، با يكديگر فكر خواهيم كرد .
هر گاه مسئول يكى از اداراتِ ما به هر دليلى عوض مىشود ، مىبينيم كه همهء مديران و مسئولانِ آن اداره عوض مىشوند .
يك دسته مىروند و دستهء ديگرى مىآيند .
چرا اين باندبازىها صورت مىگيرد ؟ آيا عامل مشكل باندبازى هم آمريكا است ؟ آيا آمريكا به ما گفته است كه وقتى مسئول ادارهاى را عوض مىكنيم ، همه چيز را به هم بريزيم ؟
چرا مرتكبِ اين گونه كارها مىشويم ؟
ما قبل از هر چيز ، نيازمندِ وجدان كارى
همپاى انقلاب (خطبه هاى نماز جمعه) (فارسى) — صفحة 821
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٨٢١