حلال به دست نمىآورد ، مىتواند به حدّى كه خطر را از خود دفع نمايد ، از چيز حرام بخورد يا بياشامد و اگر ناچار شود از مال شخص ديگرى بخورد بايد عوض آن را بدهد .
« مسألهء 3245 » خوردن و آشاميدن از منزل يا باغ بستگان نزديك انسان مانند پدر ، مادر ، فرزند ، همسر ، برادر ، خواهر ، عمو ، عمّه ، دايى ، خاله و نيز دوستان و كسى كه منزل و كار خود را به انسان محوّل نموده است ، در صورتى كه اطمينان يا گمان به راضى نبودن آنان نداشته باشد ، جايز است .
مستحبّات و مكروهات خوردن و آشاميدن
« مسألهء 3246 » چند چيز در غذا خوردن مستحب است :
اوّل : هر دو دست را پيش از غذا بشويد . دوم : بعد از غذا دست خود را بشويد و با دستمال خشك كند . سوم : ميزبان پيش از همه شروع به غذا خوردن كند و بعد از همه دست بكشد و پيش از غذا اوّل ميزبان دست خود را بشويد ، بعد كسى كه طرف راست او نشسته و همين طور تا برسد به كسى كه طرف چپ او نشسته و بعد از غذا اوّل كسى كه طرف چپ ميزبان نشسته دست خود را بشويد و همين طور تا به طرف راست ميزبان برسد . چهارم : در اوّل غذا « بسم اللَّه » بگويد ، ولى اگر سر يك سفره چند جور غذا باشد ، در وقت خوردن هر كدام آنها ، گفتن « بسم اللَّه » مستحب است . پنجم : با دست راست غذا بخورد . ششم : اگر با دست غذا مىخورد ، با سه انگشت يا بيشتر غذا بخورد و با دو انگشت نخورد . هفتم : اگر چند نفر سر يك سفره نشسته باشند ، هر كسى از غذاى جلوى خودش بخورد . هشتم : لقمه را كوچك بردارد . نهم : سر سفره زياد بنشيند و غذا خوردن را طول بدهد . دهم : غذا را خوب بجود . يازدهم : بعد از غذا ، خداوند متعال را حمد كند .
دوازدهم : انگشتان را بليسد . سيزدهم : بعد از غذا خلال نمايد ، ولى با چوب انار و چوب 0 ريحان و نِى و برگ درخت خرما خلال نكند . چهاردهم : آنچه بيرون سفره مىريزد جمع كند و بخورد ، ولى اگر در بيابان غذا مىخورد ، مستحب است آنچه مىريزد ، براى پرندگان و حيوانات بگذارد . پانزدهم : در اوّل روز و اوّل شب غذا بخورد و در بين روز و