تعريف ليلة القدر به بيانى رفيعتر
در حدود بيست و پنج سال قبل ، در فرخنده روزى به محضر مبارك علم علم و طود تحقيق ، حبر فاخر و بحر زاخر آيت حق استاد بزرگوار جناب حاج شيخ محمد تقى آملى كساه اللّه جلابيب رضوانه ، تشرف حاصل كرده بودم . در آن اوان در ليلة القدر تحقيق مىنمودم و به نوشتن رسالهاى در ليلة القدر اشتغال داشتم و مطالبى بسيار در اين موضوع جمعآورى كرده بودم ، به همين مناسبت از ليلة القدر سخن به ميان آوردم و نظر شريفش را در بيان آن استفسار نمودهام . از جمله اشاراتى كه برايم بشارات بوده است مبذول داشتند اينكه فرمودند : به بيان امام صادق عليه السّلام كه جدهاش صديقه طاهره عليها السّلام را ليلة القدر خوانده است و ليلة القدر را به آن جناب تفسير فرموده است دقت و تدبر نماييد .
پس از آن براى تحصيل حديث فحص بسيار كردهايم تا به ادراك آن در تفسير شريف فرات كوفى رضوان اللّه تعالى عليه كه حامل اسرار ولايت است توفيق يافتهايم و صورت آن اين است :
فرات قال حدثنا محمد بن القسم بن عبيد معنعنا عن ابى عبد اللّه عليه السّلام قال :
إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ
، الليلة فاطمة و القدر اللّه فمن عرف فاطمة حق معرفتها فقد ادرك ليلة القدر ، و انما سميت فاطمة لان الخلق فطموا عن معرفتها ، او معرفتها الشك من ابى القسم . قوله
وَ ما أَدْراكَ ما لَيْلَةُ الْقَدْرِ * لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ
يعنى خير من الف مؤمن و هى أم المؤمنين
تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ فِيها
و الملائكة