تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دروس هيئت و ديگر رشته هاى رياضى (فارسى) — صفحة 530

مساهمون:

ص٥٣٠
و همچنين بسيارى از اشعار ديوان از على بن ابى طالب قيروانى است كه اشتراك لفظى موجب اسناد آنها به امام شده است ، از اين جمله است ابيات اول ديوان بدين مطلع :
الناس من جهة التمثال اكفاء
ابوهم آدم و الام حواء
قصيده عينيه اى كه مناجات منظومه است و بدين مطلع است :
لك الحمد يا ذاالجود و المجد و العلى
تباركت تعطى من تشاء و تمنع
از خاقانى شروانى است و در ديوان او مذكور است ، ولى در مفاتيح مرحوم حاج شيخ عباس قمى قدس سره ( ص 129 چاپ سنگى ) مناجات منظومه حضرت اميرالمؤمنين على بن ابى طالب عليهما السلام ، معرفى شده است . و برخى از اشعار ديوان را آن جناب بنحو تمثل به زبان آورده است ، و ديگران ندانسته به دو نسبت داده اند . آرى چون آيين دلاوران و جنگاوران در آوردگاه رجز خواندن بود و هست ، ميتوان رجزهاى ديوان را بدانحضرت نسبت داد ، و لكن مع ذلك ابن هشام در سيره گويد : سألت غير واحد من اهل العلم بالشعر عن هذا الرجز :
لا يستوى من يعمر المساجدا
و من يبيت راكعا و ساجدا الخ
فقالوا بلغنا أن على بن ابى طالب ارتجز به فلا يدرى اهو قائله ام غيره . ( ص 497 ج 1 ط مصر ) اين رجز در حرف دال ديوان مسطور است . علاوه بر آنچه گفته ايم اين كه سياق اشعار ديوان نسبت به خطب و رسائل و حكم نهج البلاغه نمودى ندارد تا بدانحضرت اسناد داده شود . نگارنده بسيارى از گويندگان اشعار ديوان را با ذكر ماخذ در مجلد اول تكملة منهاج البراعة في شرح نهج البلاغه از ص 306 تا ص 313 ، و در مجلد سوم آن از ص 62 تا 65 ط 1 ، و همچنين جامع اشعار ديوان را در موضع ياد شده مجلد اول آورده است . كيف كان درباره دو بيت مورد بحث اعنى وولو الخ ، صواب آنست كه فرهاد
دروس هيئت و ديگر رشته هاى رياضى (فارسى) — صفحة 530 | حسن حسن زاده آملى