تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خود آموز نصاب (كليات نصاب الصبيان) (فارسى) — صفحة 43

مساهمون:

ص٤٣
خور بجوزاء سى و دو سى و يك است
حمل و ثور و شير با پس و پيش « 1 »
دلو و ميزان و حوت و عقرب سى * بيست و نه قوس و جدى بى كم و بيش

القطعة الملحقة فى بحر الرمل المسدس المقصور فى كمية كينونة الشمس فى اسامى البروج به حساب الجمل

تا خدنگ راز دل درجان رهست
جان و دل درد تو را منزلگه است
فاعلات‌ن فاعلاتن فاعلان * خواند اين هر كس كه مرد آگاه است
لا و لالب لا و لالا شش مه است * لل كط و كط لل شهور كوته است

القطعة الملحقة فى تعيين القمر فى البروج الاثنى عشر

هر چه از ماه شد مثنى كن
پنج ديگر فزاى بر سر آن
هامش
( 1 ) چون در علم هيئت ثابت شده كه وضع فلك هشتم نسبت بمركز زمين جورى است كه در شش برج شمالى ( از اول حمل تا اول ميزان ) مدار آن بيشتر از بروج جنوبى است و مكث آفتاب در مدار يومى شمالى بيش از مدار يومى جنوبى است از اين جهت در بروج شمالى روزها بلند و در جنوبى كوتاه است در اين قطعه مدت مكث آفتاب را در هر برجى بيان نموده كه خورشيد در برج جوزاء سى و دو روز توقف مينمايد الخ و مرادش از پس و پيش يعنى برج پس از برج اسد كه سنبله باشد و برج پيش از برج اسد كه سرطان باشد و مقصود از قطعه بعدش نيز همين است جز آنكه از روى حروف ابجد و به ترتيب بيان نموده به اين نحوه كه در حمل لا يعنى سى و يك روز چه ل در حروف ابجد سى و يك است و لل اشاره به دو ماه است كه هر يكى سى روز باشد و ناظمى حساب حروف ابجد را بنظم در آورده است .ابجد و هر زق ديگر حطىاز يكى تا ده است بهر شماركلمن سعفص است تا به نودقرشت ثخذ و ضظع بهزار.