وجود ماهيت به غيرش تكيه دارد 343
وجود ماهيت ، معلول و موجدش ، علت است 344
چرا مجعول به وجود است ؟ 344
چرا محال است مجعول ، صيرورت ماهيت معلول به وجود باشد ؟ 345
حاجت ممكن به علت ، از اوليات است 345
فصل دوم : انقسامات علت 346
علت تامه و ناقصه 346
علت به واحد و كثير و بسيط و مركب تقسيم مىشود 347
تقسيم علت به قريب و بعيد 348
تقسيم علت به علل قوام و علل وجود 348
تقسيم علت به علل حقيقى و علل معدّه 349
فصل سوم : وجوب وجود معلول در موقع وجود علت تامه و وجوب وجود علت در هنگام وجود معلول 350
چرا معلولى كه در زمان خاصى به وجود آمده ، بايد علتش هم در همان زمان باشد 351
تفاوت وجوب بالقياس الى الغير با وجوب بالغير و سنخيت و ضرورت على و معلولى 351
برهان ديگر وجوب وجود معلول ، در موقع وجود علت تامه و . . . 352
چند نكته درمورد عليت 353
فصل چهارم : قاعدهء ، الواحد و اثبات اصل سنخيت 354
علل كثير ، سبب يك معلول نمىشوند 355
نكاتى درمورد سنخيت ميان عليت و معلوليت 356
فصل پنجم : محاليت دور و تسلسل در علل 357
محاليت دور چه مصرح چه مضمر 357
برهان وسط ابن سينا محكمترين برهان براى محاليت تسلسل 358
برهان وسط در علل معدّه جارى نيست 359
دليل ديگر ابطال تسلسل ، وجود رابط بودن معلول نسبت به علتش است 359
حكمت برين ( ترجمه وشرح تطبيقى بداية الحكمه ) ( فارسى ) — صفحة 863
مساهمون: رحمت الله شريفي نجف آبادى
ص٨٦٣