صديق بر آن دو صادق است ، ولى به اين مقدار آن دو را خليل نمىگويند ، بلكه وقتى يكى از آن دو را خليل ديگرى مىنامند ، كه حوائج خود را جز به او نگويد ، چون خلت بهمعناى فقر و حاجت است . « 1 »
( * * ) صراط
س 877 - صراط مستقيم به چه معناست و اصحاب اين صراط چه كسانى هستند ؟
ج - صراط مستقيم ، صراط غيرگمراهان است ، صراطى است كه به هيچوجه شرك و ظلم در آن راه ندارد ، همچنانكه ضلالتى در آن راه نمىيابد ، نه ضلالت در باطن ، و قلب ، از قبيل كفر و خاطرات ناشايست ، كه خدا از آن راضى نيست ، و نه در ظاهر اعضاء و اركان بدن ، چون معصيت و يا قصور در اطاعت ، كه هيچيك از اينها در آن صراط يافت نمىشود ، و اين همانا حق توحيد علمى و عملى است ، و توحيد هم همين دو مرحله را دارد ، ديگر شق سومى برايش نيست ، و به فرمودهء قرآن ، بعد از حق غير از ضلالت چه مىتواند باشد . « 2 »
هامش
( 1 ) . الميزان ؛ ج 1 ص 421 .
( 2 ) . الميزان ؛ ج 1 ، ص 47 .