فرموده :
« أُولئِكَ الَّذِينَ آتَيْناهُمُ الْكِتابَ وَ الْحُكْمَ »
« 1 » .
و شايد بعضى آيات اشعار يا دلالت كند بر اينكه به انبيا حكم به معنى تشريع داده شده ، مانند آيهء :
« رَبِّ هَبْ لِي حُكْماً وَ أَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ ،
پروردگارا مرا حكمى بده و به شايستگانم ملحق فرما » . « 2 »
و اگر به غير انبيا نسبت داده شود معناى قضاوت را افاده مىكند .
همچنانكه در آيهء
« وَ لْيَحْكُمْ أَهْلُ الْإِنْجِيلِ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فِيهِ ،
اهل انجيل بايد كه به آنچه خدا در آن نازل كرده حكم كنند » « 3 » به اين معنا آمده است .
معناى ديگرى نيز براى حكم هست ، و آن عبارت است از منجزكردن وعده و اجراى حكم و قانون ؛ و آيهء
« وَ إِنَّ وَعْدَكَ الْحَقُّ وَ أَنْتَ أَحْكَمُ الْحاكِمِينَ »
« 4 » به همين معنا است . « 5 »
* حكمت
س 551 - « حكمت » به چه معناست ؟
ج - حكمت عبارت است از قضاياى حقهاى كه مطابق با واقع باشد ، يعنى به نحوى مشتمل بر سعادت بشر باشد ، مثلا معارف حقهء الهيه دربارهء مبدأ و معاد باشد و يا اگر مشتمل بر معارفى از حقايق عالم طبيعى است معارفى باشد كه باز با سعادت انسان سروكار داشته باشد ، و مانند حقايق فطرى كه
هامش
( 1 ) . سورهء انعام ، آيهء 89 .
( 2 ) . سورهء شعراء ، آيهء 83 .
( 3 ) . سورهء مائده ، آيهء 47 .
( 4 ) . سورهء هود ، آيهء 45 .
( 5 ) . الميزان ؛ ج 7 ، ص 253 - 355 . [ با تصرف ]