هدايت يافتگان باشند . » / 137 وقتى قرآن مىگويد « اميد است » مراد اين است كه هر عملى براى رسيدن به چنان هدفى كافى نيست . بايد در عمل سختكوش و مقاوم بود . مثلا اگر كسى فرزندش بيمار شود و از مرگ او بترسد ، چگونه براى دست يافتن به يك راه علاج تلاش و كوشش مىكند در اينجا نيز اگر ترس از خدا در دل او جاى گرفته بايد در عمل از هيچ كوششى باز نايستد .
عمل صالح بر هدايت مىافزايد عكس آن هم درست است . زيرا ظلم حجاب چهرهء عقل است و بشر را از هدايت باز مىدارد . در آيه بعد به اين نكته اشارت دارد .
[ 19 ] اعمال ظاهرى چون اعمال بنيادى نيستند . مثلا آب دادن حاجيان و تعمير مسجد الحرام چون ايمان به خدا و روز بازپسين و جهاد در راه خدا نيست ، زيرا كافر و منافق و فاجر اگر هم اين اعمال را به جاى آورد مىخواهد در پشت سر آنها به اعمال ناپسند خود پردازد .
أَ جَعَلْتُمْ سِقايَةَ الْحاجِّ وَ عِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ جاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ
آيا آب دادن به حاجيان و عمارت مسجد الحرام را با عمل كسى كه به خدا و روز قيامت ايمان آورده و در راه خدا جهاد كرده برابر مىدانيد ؟ » در حديث آمده است كه على ( ع ) عباس را گفت : اى عمو ! مهاجرت نمىكنى ؟ نمىخواهى به رسول اللَّه ملحق شوى ؟ عباس گفت : آيا كار من بزرگتر از مهاجرت نيست ؟ من مسجد الحرام را عمارت مىكنم و حاجيان بيت اللَّه را آب مىدهم . و اين آيه در پاسخ به عباس نازل شده است . « 1 »
لا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ
به نزد خدا برابر نيستند و خدا ستمكاران را هدايت نمىكند . »
هامش
( 1 ) - تفسير نور الثقلين ، ج 2 / ص 194 .