مسأله 1083 - اگر انسان ناچار شود كه در زمين گل نماز بخواند ، چنانچه آلوده شدن بدن و لباس براى او مشقت ندارد ، بايد سجده و تشهد « 1 » را به طور معمول بهجا آورد و اگر مشقت دارد ، مىتواند در حالى كه ايستاده ، براى سجده با سر اشاره كند و تشهد را ايستاده بخواند و اگر سجده و تشهد را به طور معمول هم بهجا آورد ، نمازش صحيح است .
مسأله 1084 - در ركعت اول و ركعت سومى كه تشهد ندارد ، مثل ركعت سوم نماز ظهر و عصر و عشا بنابر احتياط واجب « 2 » بايد بعد از سجدهء دوم قدرى بىحركت بنشيند و بعد برخيزد .
چيزهايى كه سجده بر آنها صحيح است
مسأله 1085 - بايد بر زمين و چيزهاى غيرخوراكى كه از زمين مىرويد ، مانند چوب و برگ درخت سجده كرد و سجده بر چيزهاى خوراكى و پوشاكى و معدنى « 3 » صحيح نيست .
مسأله 1086 - احتياط واجب آن است كه بر برگ مو ، سجده نكنند « 4 » .
مسأله 1087 - سجده بر چيزهايى كه از زمين مىرويد و خوراك حيوان است مثل علف و كاه صحيح است .
مسأله 1088 - سجده بر گُلهايى كه خوراكى نيستند ، صحيح است ولى سجده بر دواهاى خوراكى كه از زمين مىرويد ، مانند گل بنفشه و گل گاو زبان صحيح نيست .
هامش
( 1 ) - لازم نيست خود را گلآلود كند بلكه ايستاده مىتواند تشهد بخواند و با اشاره سجده كند .
( 2 ) - واجب نبودن نشستن خالى از قوّت نيست .
( 3 ) - مثل عقيق و فيروزه و نقره ، و اما به مثل سنگهاى معدنى از قبيل سنگ مرمر وسنگهاى سياه سجده صحيح است .
( 4 ) - اگر برگ خشك شده باشد جايز است .