اشخاصى از قريهء دوردستى اقدام به احياى آن جوى و زمين كرده بودهاند ، پدران ما مانع اقدام آنان شده و مبلغى را هم در همين رابطه در حكومت وقت خرج كردهاند و دست آنان را كوتاه نمودند . ولى پدران اينها و خودشان هيچگونه كارى روى جوى و زمين انجام ندادهاند . آن شخص مىگويد من آباد مىكنم بعد از چند سال تقسيم مىكنيم . وقتى با زحمت دو ساله جوى را احداث و زمين را آباد مىكند در اثر بالا بردن جوى زمين ، به اندازه دو برابر زمين به زير جوى سابق اضافه مىشود و مدت چهارده سال نامبرده از آن استفاده مىكند ، اهل قريه خواهان تقسيم زمين مىشوند ، نامبرده از تقسيم امتناع مىورزد و مىگويد من احيا كردهام و مال من است . لطفاً نظر مبارك را اعلام فرماييد .
بسمه تعالى ، چنانچه زمين مذكور حريم قريه نبوده و موات بوده ملك كسى است كه آن را احيا كرده است و اگر نزاعى در بين است به محاكم صالحه مراجعه شود .
[ سؤال 9459 ] 52449105
بسمه تعالى 14 / 11 / 1361
محضر مبارك حضرت آيت اللَّه العظمى امام خمينى مدّ ظله العالى ، سلام عليكم
1 . كسى سندى دارد كه مالك اراضى موات است و يا سندى دارد كه مالك قريهاى معموره مىباشد و زمين مواتى حول آن قريه مىباشد و مردم آن قريه مالك خانه و ديوار خود هستند . صاحب سند مىگويد كسى حق ندارد اين اراضى موات را احيا كند ، مگر با اذن و اجازهء من . و هر كسى كه 20 % از درآمد زمينى را كه احيا مىكند به من بدهد اجازه احيا دارد ، ولى هر ساله بايد اين اجاره را بدهند ، در حالى كه چيزى بابت احيا از قبيل مزد و خريد عمل به آن افراد نمىدهند ، الّا اينكه بذر را مىدهد و سر خرمن عوض آن را بر مىدارد . مالك شرعى زمين كداميك مىباشند ؟
2 . اگر كسى كه سند در دست دارد يا كشاورزى كه زمين را احيا كرده آن را به غير
استفتائات امام خمينى ( موسوعة الإمام الخميني 32 الى 41 ) ( فارسى ) — صفحة 254
مساهمون: السيد الخميني
ص٢٥٤