هدف ، علم و آگاهى به نكتههاست كه در انتخاب مسير با بصيرت حركت كنند و خطرها و گذرها و كمينگاهها را بهتر بشناسند . اما در مورد دروس تحصيل و تحقيق حوزهها ، اين جانب معتقد به فقه سنتى و اجتهاد جواهرى هستم و تخلف از آن را جايز نمىدانم .
اجتهاد به همان سبك صحيح است ولى اين بدان معنا نيست كه فقه اسلام پويا نيست ، زمان و مكان دو عنصر تعيينكننده در اجتهادند . مسألهاى كه در قديم داراى حكمى بوده است به ظاهر همان مسأله در روابط حاكم بر سياست و اجتماع و اقتصاد يك نظام ممكن است حكم جديدى پيدا كند ، بدان معنا كه با شناخت دقيق روابط اقتصادى و اجتماعى و سياسى همان موضوع اول كه از نظر ظاهر با قديم فرقى نكرده است ، واقعاً موضوع جديدى شده است كه قهراً حكم جديدى مىطلبد . مجتهد بايد به مسائل زمان خود احاطه داشته باشد . براى مردم و جوانان و حتى عوام هم قابل قبول نيست كه مرجع و مجتهدش بگويد من در مسائل سياسى اظهار نظر نمىكنم . آشنايى به روش برخورد با حيلهها و تزويرهاى فرهنگ حاكم بر جهان ، داشتن بصيرت و ديد اقتصادى ، اطلاع از كيفيت برخورد با اقتصاد حاكم بر جهان ، شناخت سياستها و حتى سياسيون و فرمولهاى ديكتهشدهء آنان و درك موقعيت و نقاط قوّت و ضعف دو قطب سرمايه دارى و كمونيزم كه در حقيقت استراتژى حكومت بر جهان را ترسيم مىكنند ، از ويژگيهاى يك مجتهد جامع است . يك مجتهد بايد زيركى و هوش و فراست هدايت يك جامعهء بزرگ اسلامى و حتى غير اسلامى را داشته باشد و علاوه بر خلوص و تقوا و زهدى كه در خور شأن مجتهد است واقعاً مدير و مدبر باشد . حكومت در نظر مجتهد واقعى فلسفهء عملى تمامى فقه در تمامى زواياى زندگى بشريت است ، حكومت نشان دهندهء جنبهء عملى فقه در برخورد با تمامى معضلات اجتماعى و سياسى و نظامى و فرهنگى است ، فقه ، تئورى واقعى و كامل اداره انسان از گهواره تا گور است .
هدف اساسى اين است كه ما چگونه مىخواهيم اصول محكم فقه را در عمل فرد و جامعه پياده كنيم و بتوانيم براى معضلات جواب داشته باشيم و همهء ترس استكبار از همين مسأله است كه فقه و اجتهاد جنبهء عينى و عملى پيدا كند و قدرت برخورد در
صحيفه امام ( مجموعه آثار امام خمينى ) ( فارسى ) — صفحة 289
مساهمون: السيد الخميني
ص٢٨٩