نامه [ به آقاى محمد على انصارى ( منشور برادرى ) ]
زمان : 10 آبان 1367 / 20 ربيع الاول 1409
مكان : تهران ، جماران
موضوع : منشور برادرى - مفتوح بودن باب اجتهاد در حكومت اسلامى
مخاطب : انصارى ، محمد على ( از اعضاى دفتر امام خمينى )
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
جناب حجت الاسلام ، آقاى حاج شيخ محمد على انصارى - دامت افاضاته
نامهء شما را مطالعه كردم . مسألهاى را طرح كردهايد كه پاسخ به آن كمى طولانى مىگردد ولى از آنجا كه من به شما علاقهمندم ، شما را مردى متدين و دانا - البته كمى احساساتى - مىدانم و از محبتهاى بىدريغت نسبت به من هميشه ممنونم . به عنوان نصيحت به شما و امثال شما كه تعدادشان هم كم نيست مسائلى را تذكر مىدهم :
كتابهاى فقهاى بزرگوار اسلام پر است از اختلاف نظرها و سليقهها و برداشتها در زمينههاى مختلف نظامى ، فرهنگى و سياسى و اقتصادى و عبادى ، تا آنجا كه در مسائلى كه ادعاى اجماع شده است قول و يا اقوال مخالف وجود دارد و حتى در مسائل اجماعى هم ممكن است قول خلاف پيدا شود ، از اختلاف اخباريها و اصوليها بگذريم . از آنجا كه در گذشته اين اختلافات در محيط درس و بحث و مدرسه محصور بود و فقط در كتابهاى علمى آن هم عربى ضبط مىگرديد ، قهراً تودههاى مردم از آن بى خبر بودند و اگر با خبر هم مىشدند ، تعقيب اين مسائل برايشان جاذبهاى نداشت . حال آيا مىتوان تصور نمود كه چون فقها با يكديگر اختلاف نظر داشتهاند - نعوذ باللَّه - خلاف حق و خلاف دين خدا عمل كردهاند ؟ هر گز . اما امروز با كمال خوشحالى به مناسبت انقلاب اسلامى حرفهاى فقها و صاحبنظران به راديو و تلويزيون و روزنامهها كشيده شده است ، چرا كه نياز عملى به اين بحثها و مسائل است ؛ مثلًا در مسئلهء مالكيت و محدودهء آن ، در مسئلهء زمين و تقسيمبندى آن ، در انفال و ثروتهاى عمومى ، در مسائل پيچيدهء پول و ارز و بانكدارى ،