هُوَ الْباطِنُ خوب ، وقتى دست ماها دادند گفتيم به اينكه هُوَ الْمُظْهِرُ « 1 » لكن مسأله اين نيست .
اللَّهُ نُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
وقتى دست بشر عادى رسيده « منور السماوات و الارض » معنا كرده ، لكن مسأله اين نيست . در روايات هم همين طور است . ادعيهاى كه از ائمهء اطهار وارد شده است اين هم يك سفرهاى است ، پهن شده است براى اينكه همه از آن استفاده كنند ، هر كس به مقدار فهمش . و اكثراً چيزهايى است كه عامهء مردم از آن استفاده مىكنند و فقراتى در ادعيه هست كه فلاسفه از آن استفاده مىكنند . فقراتى هست كه عرفا از آن استفاده مىكنند . فقراتى هست كه خاصهء اوليا بايد از آن استفاده كنند . همين در دعاى عرفهاى كه حضرت سيد الشهدا - سلام اللَّه عليه - در روز عيد خوانده ، در روز عرفه خواندهاند ، اين دعا اكثراً چيزهايى است كه اكثر بينندگان از آن استفاده مىكنند ، لكن در بين آن يك چيزهاى ديگرى هست كه استفاده از او مشكل است ، حتى براى عرفاى بزرگ
أَ يَكُونُ لِغَيْرِكَ الظُّهُورْ
حتى اينكه
ما لَيسَ لَكَ
اين تعبير غير از اين است كه
هُوَ الْمُظْهِرُ ، أَ يَكُونُ لِغَيْرِكَ الظُّهور ما لَيْسَ لَكَ « 2 »
يعنى ظهور همه از توست ، ظهور توست
مَتى غِبْتَ حَتّى تَحْتاجُ الى دَليل « 3 »
چه وقت غائب بودى ؟ هيچ وقت غائب نبودى ، از تو بايد استدلال به ديگران بشود ، نه از ديگران استدلال به تو ، و هكذا . اين از نعمتهاى بزرگى است كه براى بندگان خدا آمده است ، و هر كس به اندازهء خودش از او استفاده مىكند . و بسيارى هم هستند كه گمان مىكنند استفاده كردند ، لكن واقع مطلب بسيار مشكل است . يعنى بعضى امور است كه تصديقش آسان است لكن تصورش مشكل . بعضى از مسائل هست كه تصور ، انسان نمىتواند بكند ، لكن تصديقش مىكند ، و مسائل كه مال اهل معرفت است از اين جور مسائل هستند ، تصديق مىشود كرد به اينكه هو الظاهر ، لكن تصور هو الظاهر يك تصورى است كه بسيار مشكل است ، مگر براى آنهايى كه خاصهء اوليا هستند و عيد شريف قربان و اينكه همه را خواستند ، فى الناس ، فرياد بزن بين ناس كه بيايند و بيايند به
هامش
( 1 ) - اوست آشكاركننده
( 2 ) - آيا براى غير تو ظهورى هست كه براى تو نباشد ؟
( 3 ) - كى غائب بودهاى تا نياز به راهنمايى به سوى خودت داشته باشى ؟