و سرآمدت پيشى نمىگيرى » ؛
( أَمَّا بَعْدُ ، فَإِنَّكَ لَسْتَ بِسَابِقٍ أَجَلَكَ )
. اشاره به اينكه تا اجل قطعى انسان فرا نرسد ، حوادث خطرناك نمىتواند او را در كام خود فرو برد و هنگامى كه فرا رسد تأخير در آن ممكن نيست . همانگونه كه قرآن فرموده است : « « ما تَسْبِقُ مِنْ أُمَّةٍ أَجَلَها وَما يَسْتَأْخِرُونَ » ؛ هيچ گروهى از اجل خود پيشى نمىگيرد و از آن عقب نخواهد افتاد » . « 1 »
البته اين اشاره به اجل حتمى است و به آن معنا نيست كه انسان در مقابل اجل معلق بىپروايى به خرج دهد و خود را گرفتار كند و بىدليل در كام خطر فرو رود .
در دومين نكته مىفرمايد : « ( و نيز ) آنچه قسمت تو نيست روزى تو نخواهد شد » ؛
( وَلَا مَرْزُوقٍ مَا لَيْسَ لَكَ )
. اشاره به اينكه اگر انتظار نعمتى داشتى و به سبب عوامل ناخواسته از آن محروم شدى نگران نباش ، چون روزى تو نبوده است و حتى با تلاش و كوشش هم به آن نمىرسيدى ، هرچند گمان مىكردى امكان وصول به آن وجود دارد .
اين سخن تسلى خاطرى است براى تمام كسانى كه گرفتار محروميتهايى ناخواسته در زندگى مىشوند و چه بسا صفحهء زندگى آنها را تيره و تار مىسازد .
اگر به اين نكته توجّه داشته باشند كه چنين چيزى هرگز براى آنها مقرر نشده بوده و امكان دسترسى به آن حاصل نبوده ، نگرانى آنها بر طرف مىشود ، هرچند اين سخن به آن معنا نيست كه انسان سعى و تلاش و مديريت و تدبير را براى رسيدن به نعمتهاى بيشتر فراموش كند .
قرآن مجيد مىفرمايد : « « أَهُمْ يَقْسِمُونَ رَحْمَتَ رَبِّكَ نَحْنُ قَسَمْنا بَيْنَهُمْ مَعيشَتَهُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا » ؛ آيا آنان رحمت پروردگارت را تقسيم مىكنند ؟ ! ما معيشت آنها را در زندگى دنيا در ميان آنها تقسيم كرديم » . « 2 »
هامش
( 1 ) . حجر ، آيهء 5
( 2 ) . زخرف ، آيهء 32